Dört Çeker Araca Binenin "Çekişi" Artacak: ÖTV'de Yeni Dönem
Komisyondan geçen teklifle 4x4 veya 4x2 ayrımı vergiye yansıyacak. Cumhurbaşkanı'na araçların çekiş sistemine göre farklı ÖTV oranı belirleme yetkisi veriliyor.
Türkiye'de otomobil sahibi olmak isteyenleri ve sektörü yakından ilgilendiren ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) sisteminde köklü bir değişim kapıda. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda kabul edilen yeni kanun teklifiyle, araçların iki çeker ya da dört çeker olması (çekiş sistemi) artık vergilendirmede yasal bir kriter haline geliyor.
3 Temmuz’da Meclis Başkanlığına sunulan ve komisyon görüşmeleri esnasında verilen önergeyle son şeklini alan teklif, 14 Temmuz gecesi komisyondan geçerek yasalaşma yolunda en kritik virajı aşmış oldu. AK Parti milletvekilleri Orhan Erdem, Hüseyin Altınsoy ve Resul Kurt tarafından sunulan önerge kapsamında, 4760 sayılı ÖTV Kanunu'nun 12'nci maddesinde değişiklik yapılması öngörülüyor.
Vergilendirmede "Çekiş Gücü" Dönemi
Yeni düzenlemeyle birlikte, mevcut yasada yer alan "motor silindir hacmi" ifadesinin yanına "çekiş sistemi" ibaresi ekleniyor. Böylece otomobillerin önden çekişli, arkadan çekişli ya da dört tekerlekten çekişli (4x4) olması, ödenecek vergi miktarını doğrudan etkileyebilecek.
Düzenlemenin ne anlama geldiğini açıklayan Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş, bu adımın doğrudan bir vergi artışı anlamına gelmediğini vurguladı. Muş, yasanın amacını şu sözlerle özetledi:
"ÖTV belirleniyorken sadece motor silindir hacmi değil, çekiş gücüne de bakılsın. İlla yapılacak diye değil ama dikkate alınması için yetki veriyoruz. Bu da 4x4’se farklı, 4x2’yse farklılaştıracak bir imkân veriyor."
Değişikliğin belirli bir menşei ya da ithal araç grubunu hedeflemediği, tüm araç pazarı için genel bir düzenleme olduğu belirtildi.
Elektrikli ve Hibrit Modelleri de Etkileyecek
Teknik özellikleri vergilendirmede ölçüt kabul eden ilk kapsamlı adım 2025 yılında atılmış; motor hacminin yanı sıra batarya kapasitesi ve menzil gibi kriterler de sisteme dahil edilmişti. Çekiş sisteminin eklenmesiyle bu parametreler daha da genişliyor.
Bu durum özellikle motor sayısına göre çekiş sistemi değişen yeni nesil araçları yakından ilgilendiriyor. Günümüzde aynı elektrikli veya hibrit otomobil modelinin tek motorlu (iki çeker) ve çift motorlu (dört çeker) versiyonları bulunuyor. Yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte, aynı modelin farklı çekiş sistemine sahip versiyonları farklı ÖTV dilimlerine tabi tutulabilecek.
Araç Fiyatları Hemen Değişecek mi?
Tüketicilerin en çok merak ettiği konulardan biri de bu düzenlemenin fiyatlara hemen yansıyıp yansımayacağı. Mevcut aşamada araç fiyatlarında ani bir değişim beklenmiyor.
Düzenlemenin hayata geçmesi için öncelikle TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilmesi ve ardından Resmî Gazete’de yayımlanarak yasalaşması gerekiyor. Ancak yasa yürürlüğe girse bile vergi oranları kendiliğinden değişmeyecek. Yeni oranların uygulanabilmesi için Cumhurbaşkanı’nın çekiş sistemlerine göre hangi vergi oranlarının uygulanacağını belirten bir karar yayımlaması gerekecek. Dolayısıyla şu aşamada netleşmiş yeni bir ÖTV oranı ya da zam tarihi bulunmuyor.