ANKARA (AA) - Başbakan Ahmet Davutoğlu, "Bütün vatandaşlarımıza, Türkiye'de en itibarlı kurumun yargı olması, yüzde 100 itibarın sağlandığı bir kurumun yargı olması için hükümet olarak, yürütme, yasama olarak elimizden gelen her türlü gayreti göstereceğiz" dedi.
Davutoğlu, Çankaya Köşkü'ndeki "Yeni Yargı Reformu Stratejisi Tanıtım Toplantısı"nda, koruyucu hukuk çalışmalarını geniş toplumsal kesimler için yaygınlaştırdıklarını söyledi.
Herkesin temel hukuk felsefesine, bilgisine sahip olması gerektiğini dile getiren Davutoğlu, bu anlamda yine hukuka cezai bir merci gibi bakmak değil, vatandaşlık haklarını koruyan çerçevede bakmak açısından vatandaşların hukuk alanında bilinçlendirilmesini arttıracaklarını ifade etti.
Başbakan Davutoğlu, vatandaşların temel hukuk konusunda bilgilenmeleri için koruyucu hukuk kapsamında, toplumda küçük yaşlardan itibaren hukuk bilincinin arttırılmasına ilişkin çalışmaların devam edeceğini anlatarak, "2013-2014 eğitim ve öğretim yılında hukuk ve adalet dersini ortaöğretim mevzuatına kazandırdık. Hukuk ve adalet bilincinin yükselmesi için hukuk ve adalet dersini okuyan öğrenci sayısının artmasını sağlayacağız" diye konuştu.
Alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerini geliştirdiklerini kaydeden Davutoğlu, "Uyuşmazlık çözümünde dava yolu, her zaman en uygun yol olmadığı gibi baş vurulacak tek yol da değildir. Sulh, hukukun temel değeridir. Bu sayede toplumsal huzur ve barış bozulmadan uyuşmazlıklar çözülebilir. Ceza hukukunda yer alan uzlaşma kurumunun daha da etkinleştirilip, yaygınlaştırılmasını sağlayacağız" ifadesini kullandı.
-"Arabulucu sayısını 10 bine çıkarmaya kararlıyız"
Başbakan Ahmet Davutoğlu, arabuluculuk sistemiyle ilgili son yıllarda ciddi çalışmalar yaptıklarına dikkat çekerek, artık vatandaşların uyuşmazlıklarını dava yoluna gitmeden arabulucuya başvurarak çözebildiklerinin altını çizdi.
Başbakan Davutoğlu, şöyle konuştu:
"2013 yılında ilk sertifikalı arabulucular göreve başladı. Şu anda sicile kayıtlı 3 bin 179 arabulucu var. Bakınız noterlik var, arabulucular var bilirkişilerle ilgili. Mesele, bütün o koruyucu alanda ilk aşamada sorunu çözebilmek. 3 bin 179 arabulucu sayısını önümüzdeki dönemde 10 bine çıkarmaya kararlıyız. Bazı uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuğun getirilmesi, yine arabuluculara başvuracakların belli şartlar dahilinde adli yardım sisteminden yararlanabilmelerini de amaçlıyoruz. İstanbul'a uluslararası bir tahkim merkezi kurulması için geçtiğimiz dönemde kanuni düzenlemeler yapılmıştı. Bu da Türkiye'yi, İstanbul'u uluslararası arabulucuk ve tahkim çalışmalarında önemli bir konuma getirecek."
- "Yurt dışındaki vatandaşlarımızın haklarını koruyoruz"
Davutoğlu, kamuoyunda bilinen ve en çok başvuru alan tüketici sorunları hakem heyetinin mahkemelerdeki iş yükünü azaltıcı etkisinin açıkça görüldüğünü belirterek, zorunlu hakem heyetinin uygulanabileceği uyuşmazlık alanlarının daha da genişletileceğini bildirdi.
"Yurt dışındaki vatandaşlarımızın haklarını koruyoruz" diyen Davutoğlu, yurt dışındaki vatandaşların bağlantıları itibariyle hem Türkiye'de hem de yurt dışında hukuki sorunları olabildiğinin altını çizdi.
Bu nedenle Türk vatandaşlarının yoğun olduğu ülkelerdeki başkonsolosluklarda, büyükelçiliklerde adli müşavirlikler tesis ettiklerini ve ilk atamaları yaptıklarını hatırlatan Davutoğlu, "Önümüzdeki süreçte adli müşavirlik uygulaması yaygınlaştırılacak. Ayrıca ikili düzeyde adli işbirliği anlaşması yaptığımız ülke sayısı da artırılacak" dedi.
- Hizmet içi eğitimin üzerinde önemle durulacak
Başbakan Davutoğlu, yargıda mesleki yetkinliği artırdıklarına değinerek, şunları kaydetti:
"Yargı reformunun en önemli amaçlarından birisi nitelikli hukuk eğitimiyle yargıda mesleki yetkinliğin artırılmasıdır. Bazen çalıştığımız üniversitelerde bunu gündeme getirdik. Yükseköğretim Kurumu (YÖK) Başkanıyla daha önce yaptığımız konuşmalarda, YÖK' e gittiğimizde de zikrettim, aslında temel hukuk eğitimi bütün üniversitelerde bir şekilde zorunlu hale getirilmeli."
Hangi meslek icra edilirse edilsin hukukun bir ihtiyaç olduğunu belirten Davutoğlu, bu anlamda genel olarak hukuk eğitiminin yaygınlaştırılması, daha özelde de iyi hukukçuların yetiştirilmesi için hukuk fakültelerimizin niteliklerinin arttırılmasının çok önemli olduğunu söyledi.
Başbakan Davutoğlu, iyi bir hukukçunun yetişmesinin ilk basamağının hukuk eğitimi olduğunu, bu nedenle hukuk eğitimindeki sorunların çözümünü ulusal politika haline getirdiklerini ve bu çerçevede Adalet Bakanlığı ile YÖK arasında yakın işbirliği öngördüklerini belirtti.
Diğer yandan yargı mensuplarının hizmet içi eğitimi üzerinde de önemle duracaklarını bildiren Davutoğlu, şöyle devam etti:
"Hukuk dinamik ve hızlı seyrediyor. Hayat dinamik, hukuktan daha dinamik. Hayat hukuktan daha dinamik olduğunda hukuk bir müddet sonra statükoya dönüşüyor ve hayata intibak edemez hale geliyor. İyi bir hukukçu ki hakimlerimize, savcılarımıza güvenimiz tam ama öyle bir mesleki kariyer içine giriyorlar ki zor şartlarda, dosyalar arasında uzun bir süre taşradan başlayıp merkezde görevler icra ediyorlar. İşte bu şartlarda, belli aralıklarla hakimlerimizin, savcılarımızın bu rutinden çıkarılıp hizmet içi eğitimle, hatta uluslararası eğitimle tahkim edilmeleri lazım ki dinamik akan, hayatın dinamik yürüyen bir hukuk sistemine hitap edebilmesi, ikisinin birbirine hitap edebilmesini sağlayabilelim."
- Kadınlar, çocuklar ve engelliler için atılacak adımlar
Kadınlar, çocuklar ve engellilerin hukuki sorunlarına yeni çözümler ürettiklerine işaret eden Davutoğlu, şunları söyledi:
"Çocuk adalet sisteminde, çocuğun etkin korunması ve çocuğun yüksek çıkarı, yararı ilkesi doğrultusunda gerekli önlemleri alacağız. Çocuklar toplumsal hayata emanettir. Suç işlemiş dahi olsalar, bunun gerekleri üzerinde düşünülür ama çocuğun kalıcı bir suçluya dönüşmesinin önüne geçilir. Onun için çocuklarımıza özel önem göstereceğiz. Bu kapsamda savcılıklarda açılan çocuk büroları daha da güçlendirilecek, psikolojik rehabilitasyon geçirecek hale gelmiş olacak. Aile içi şiddetle mücadelede koruma ve savunmanın etkinliğinin artırılmasını en üst düzeyde sağlayacağız. Engellilerin adliye ve ceza infaz kurumlarında karşılaştıkları sorunlar giderilecek."
- "Ceza infaz kurumlarında bulunan vatandaşlarımız devletimize emanettir"
Başbakan Ahmet Davutoğlu, ceza infazda modernizasyona devam edileceğini bildirerek, "Suç işleyen kişiler tabii toplumsal düzen açısından cezalandırılmaya müstahaktırlar ancak ceza aldıktan sonra insani şartlarda o cezayı çekmeleri toplumsal bir sorumluluktur. Yani infaz ederken 'Sen geçmişte şu suçu işledin hayat boyu da suçlu kalacaksın dolayısıyla en kötü şartlarda yaşamaya müstahaksın' diyemeyiz. Aksine en ağır suçu işleyenleri dahi rehabilite edecek hukuki şartları ve infaz şartlarını sağlamamız lazım. Ceza infaz kurumlarında bulunan vatandaşlarımız devletimize emanettir" dedi.
Bölge ceza infaz kurumları yapılarak ceza infaz sisteminin modernizasyonunun sağlandığına işaret eden Davutoğlu, dünya genelinde hükümlü ve tutuklu oranının ceza adaleti sisteminin önemli bir parametresi olarak kabul edildiğini vurguladı.
Başbakan Davutoğlu, "Aldığımız önlemlerle ülkemizde tukuklu oranları 2001'de yüzde 54 iken, bugün itibariyle bu oran yüzde 14 civarına gerilemiştir" diye konuştu.
Bu oranın AB'de yüzde 20 olduğuna dikkati çeken Davutoğlu, Türkiye'nin bu anlamda AB standartlarının üzerine çıktığını söyledi.
Davutoğlu, diğer yandan infaz sisteminin insan kaynaklarının güçlendirildiğini açıklayarak, "Ceza infaz kurumlarında görev yapan yardımcı personel sayısını 2003 yılına oranla yüzde 96 arttırmış durumdayız. Ayrıca maalesef yasama dönemine yetişmedi ama bu konularda yaptığımız bir çalışmayı da seçimden sonra ilk fırsatta, özellikle ceza infaz kurumlarında görev alan memurlarımızın haklarını gözetecek şekilde inşallah devreye sokacağız" değerlendirmesinde bulundu.
Çocuklar için cezanın infazının sağlandığı eğitim evleri kurduklarını ve bunları yaygınlaştırmaya devam edeceklerini kaydeden Davutoğlu, her bir çocuğa ayrı oluşturulan bireyselleştirilmiş iyileştirme sistemiyle ayrı bir durum tespiti yapıldığını ve iyileştirme programı uygulandığını belirtti.
"Hükümlü ve tutukluların meslek öğrenmeleri ve bu yolla rehabilite edilmeleri amacıyla oluşturulan iş yurtlarında iş kolları ve çalışan sayısı arttırılacak" diyen Davutoğlu, böylelikle hükümlülerin kazanç elde etmelerinin ve infaz sonrasında topluma kazandırılmalarının sağlanacağının altını çizdi.
Başbakan Davutoğlu, ceza infaz sisteminde denetimli serbestlik uygulamasının, alternatif bir infaz yöntemi olarak başarıyla sisteme kazandırıldığını dile getirerek, bu konuda emeği geçen bakanlara, Adalet Bakanlığı yetkililerine, yargı mensuplarına teşekkür etti.
- "Mağduriyetleri gideriyoruz"
Yargısal uygulamalardan kaynaklanan mağduriyetleri giderdiklerini vurgulayan Davutoğlu, kurdukları İnsan Hakları Tazminat Komisyonu sayesinde Türkiye aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi gündeminde bulunan dosya sayısında önemli bir düşüş sağlandığını kaydetti.
Davutoğlu, yine de bazı durumlarda, yargısal uygulamalardan oluşabilecek mağduriyetlerin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine gitmeden Türkiye içinde karşılanır hale geleceğini anlattı.
Yeni unsurlar içeren yeni bir yargı reformu hazırladıklarını dile getiren Davutoğlu, şunları kaydetti:
"Şimdiye kadar yaptıklarımız bugünkü iddialı reformun altyapısını teşkil ediyor. Bir kez daha bütün vatandaşlarımıza, Türkiye'de en itibarlı kurumun yargı olması, yüzde 100 itibarın sağlandığı bir kurumun yargı olması için hükümet olarak, yürütme, yasama olarak elimizden gelen her türlü gayreti göstereceğiz. Şimdi ve önümüzdeki dönemde seçim sonrasında, önümüzdeki 5 yıl içinde Türkiye'de yargı sistemi 2002'den bugüne taşıdığımız yeni boyutların üzerinde daha da çağdaş, daha vatandaşın hukukunu gözetir bir niteliğe gelecek. Şehit savcımız Mehmet Selim Kiraz'ı rahmetle anıyorum. Hukuk nihayet hepimize lazım. Hukuk yargı mensuplarına da lazım. Hep beraber adaleti mülkün temeli kılmak, en etkin şekilde adaleti işler hale getirmek hepimizin üzerine düşen bir sorumluluktur. Bütün yargı mensuplarımıza bu yargı reformu sürecinde katkılar yapmaya, aynı zamanda da bu ortak sorumluluğu birlikte taşımaya davet ediyorum."
(Sürecek)