Halk arasında kemik erimesi olarak bilinen osteoporoz, kemik mineral yoğunluğunun azalması ve mikro yapısının bozulması sonucunda kemikleri kırılgan hale getiren sistemik bir iskelet hastalığı olarak öne çıkıyor. Medicana Sağlık Grubu Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt, hastalığın çoğunlukla yıllarca sessizce ilerlediğini ve ilk bulgunun genellikle bir kırık meydana geldiğinde fark edildiğini söyledi.
En sık omurga, kalça ve el bileğinde kırıklar oluştuğunu belirten Uzm. Dr. Tekkurt; bu durumun sırt ve bel ağrılarına, boyda kısalmaya ve duruş bozukluklarına yol açtığını ifade etti. Tekkurt, özellikle 50 yaş üstü ve menopoz sonrası dönemdeki kadınların en yüksek risk grubunda bulunduğunu vurguladı.
Hormonal Değişimler ve İlaç Kullanımı Kemik Yıkımını Hızlandırıyor
Menopozla birlikte düşen östrojen seviyesinin kemik yıkımını artırdığına değinen Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt; yetersiz kalsiyum ve D vitamini alımı, hareketsiz yaşam, sigara, alkol tüketimi ile ince ve zayıf kemik yapısının da kemik erimesini tetiklediğini belirtti.
Yaşlanma ve menopoz dışında gelişen ikincil nedenlere de dikkat çeken Tekkurt, şu uyarılarda bulundu: "3 aydan uzun süreli kortizon kullanımı, aşırı tiroid tedavisi, kanser, mide koruyucu, epilepsi ve kan sulandırıcı ilaçlar bu riski artırır. Diyabet, tiroid ve paratiroid rahatsızlıkları ile erken menopoz gibi hormonal bozuklukların yanı sıra Çölyak, Crohn ve obezite cerrahisi sonrası emilim bozuklukları da etkilidir. Kronik böbrek yetmezliği, romatizmal hastalıklar, hematolojik hastalıklar ve felç ya da uzun süre yatağa bağımlılık gibi durumlarda kemiklere yük binmemesi erimeyi hızlandırır."
Güçlü Kemikler İçin Bütüncül Yaşam Tarzı Şart
Kemik erimesini önlemenin 30'lu yaşların başında ulaşılan doruk kemik kütlesini korumaktan geçtiğini belirten Uzm. Dr. Tekkurt, koruyucu önlemleri şöyle sıraladı:
Kalsiyum ve D Vitamini: Günlük 1000-1200 mg kalsiyum alımı hayati önem taşır. Süt ürünleri ve yeşil yapraklı sebzeler tüketilmelidir. Kalsiyumun emilimi için günde 10-15 dakika doğrudan güneş ışığı alınmalı, gerekiyorsa hekim kontrolünde takviye kullanılmalıdır.
Fiziksel Aktivite: Yürüyüş, tempolu koşu, dans ve hafif ağırlık antrenmanları gibi yer çekimine karşı yapılan egzersizler kemik yoğunluğunu artırır. Haftada 3-4 gün en az 30 dakika tempolu yürüyüş idealdir.
Zararlı Alışkanlıklardan Uzak Durma: Sigara ve alkol tüketiminden kaçınılmalı, kalsiyumun böbreklerden atılmasına yol açan aşırı kahve tüketimi sınırlandırılmalıdır.
Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt, özellikle menopoz sonrası kırık riski taşıyan kadınlar başta olmak üzere risk altındaki kişilerin uzman kontrolünde kemik taraması yaptırmaları gerektiğini hatırlattı.