Konya Sebze ve Meyve Komisyoncuları Derneği Başkanı Halil İbrahim Gürbüz yaptığı açıklamada sebze ve meyvenin, hemen herkesin evine günlük giren besin maddelerinden biri olduğunu, bu nedenle sebze ve meyve piyasasındaki fiyat dalgalanmalarından tüketicinin kısa süre içinde haberi olduğunu belirtti.
Öte yandan, elma gibi depolanması mümkün olan birkaç ürün hariç, yaş sebze ve meyvelerin fiyatlarının mevcut yasaya göre, il ve ilçelerdeki hallerde belirlendiğini anlatan Gürbüz, ancak üretim bölgelerindeki hal fiyatlarının, havanın sıcaklığına, yağmurun ne zaman ve ne oranda yağdığı gibi faktörlere göre saatler içinde farklılık gösterdiğini, üretim bölgesindeki fiyatı aniden artan ürünün, doğal olarak, anında tüketicinin bulunduğu yerlerdeki hallerde fiyat değişimine neden olduğunu ifade etti.
Gürbüz, arz ve talebe göre fiyat oluşmasının serbest piyasa ekonomisinin değişmez kuralı olduğunu, ancak yaş sebze ve meyvede tüketiciye yansıyan fiyat dalgalanmalarının, bunun çok daha ötesinde, net bir şekilde hissedildiğinin altını çizdi.
Sebze ve meyvede hiç bir şekilde elde olmayan fiyat dalgalanmalarından, pek çok tüketicinin, ürünü nihai olarak satan işletmeciyi ya da sebze ve meyve komisyonları gibi aracıları suçladığını dile getiren Gürbüz, ''Meyve ve sebzede öyle sanıldığı gibi, üretimden satış aşamasına kadar fazlaca bir aracı yoğunluğu da yok. Bu konuda suçlu gibi gösterilmekten de çok rahatsızız. Vatandaşımızın bu gerçeği çok iyi görmesi gerekiyor'' dedi.
HAL VE MARKET ARASINDAKİ FİYAT FARKI...
Gürbüz, mevcut yasadaki eksiklikler ve marketlerin yüksek maliyet giderleri nedeniyle, haldeki sebze ve meyvenin, marketlerde en az yüzde 50 daha pahalı satıldığını belirterek, şunları kaydetti:
''Bu fiyat farkının en büyük nedeni, çok personel çalıştırarak yüksek standartlarda hizmet veren büyük marketlerin yüksek maliyetleri oluyor. Bu maliyetlerin altından kalkabilmelerinin tek yolu, maliyeti ürünlerin fiyatlarına paylaştırarak azaltmak. Ayrıca, bir ürün örneğin Antalya Hali'nden alındığında bir rüsum (belediyelerce cirodan yapılan kesinti) ödeniyor. Aynı rüsum ek bir maliyet oluşturuyor. Bu ürün Konya'da satılırken, yüzde 2 oranındaki rüsum bir kez daha ödeniyor. Bu da yaş sebze ve meyvede maliyetin artmasını beraberinde getiriyor. Sorunun çözümü için Haller Yasası'ndaki eksiklerin yol açtığı, mükerrer rüsum ödenmesi yanlışı düzeltilmelidir.''
PROMOSYON KAFALARI KARIŞTIRIYOR
Marketlerin düşük fiyattan meyve ve sebze satıyor görünmelerinin aslında bir promosyon işi olduğunu ifade eden Gürbüz, ''Promosyon sadece bir ve birkaç üründe yapılabilir. Bu da marketteki diğer ürünlerinin satışını artırmaya yöneliktir. Yani büyük bir markette yaklaşık 55 bin çeşit ürün bulunur, bu ürünlerden 3-5 tanesini promosyonla verebilirsiniz. Bu durum, marketlerin sebze ve meyvenin hal fiyatından her zaman en az yüzde 50 fazla olduğu gerçeğini değiştirmez'' diye konuştu
Gürbüz, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı nezdinde dernek ve derneğin Türkiye genelindeki üst çatı birliğinin bu sorunların çözülmesi, hal ile market fiyatı arasındaki uçurumun azaltılması için gerekli girişimlerin sürdüğünü sözlerine ekledi.
AA