Antalya'da düzenlenen COP31 İklim Zirvesi'nde Türkiye sanayisini yakından ilgilendiren 225 milyon dolarlık yeni bir finansman fonu açıklandı. Dünya Bankası kuruluşu Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ve uluslararası yatırımcıların öncülüğünde oluşturulan fon, tekstil, hazır giyim ve ayakkabı üreticilerinin yeşil dönüşümünü destekleyecek.
Gelişme, Türkiye'nin ayakkabı üretiminde önemli merkezlerinden biri olan Konya'da da dikkat çekti. Özellikle erkek ayakkabısı üretiminde Türkiye'nin önde gelen şehirleri arasında bulunan Konya, yeni finansman imkânıyla üretim teknolojilerini yenileme, enerji maliyetlerini düşürme ve uluslararası pazarlardaki rekabet gücünü artırma fırsatı yakalayabilir.
Konya'nın ayakkabı üretim gücüne yeni destek
Konya, ayakkabı sektöründe yalnızca üretim kapasitesiyle değil, oluşturduğu yan sanayi ve istihdamla da öne çıkıyor. Kent, özellikle erkek ayakkabısı üretiminde Türkiye'nin lider merkezlerinden biri olarak gösteriliyor.
Konya Yatırım Destek Ofisi verilerine göre şehirde 50 tam makineleşmiş fabrika, 250 orta ölçekli işletme ve yaklaşık 1.300 küçük ölçekli işletme bulunuyor. Sektörün yıllık toplam üretim kapasitesi ise 80 milyon çift olarak belirtiliyor. Konya'nın Türkiye erkek ayakkabısı pazarındaki payı da yaklaşık yüzde 20 seviyesinde bulunuyor.
Bu büyüklük, COP31'de açıklanan fonun Konya'daki üreticiler açısından neden önemli olduğunu ortaya koyuyor.
Üreticilere 5 milyon dolara kadar finansman
Tekstil, Hazır Giyim ve Ayakkabı Tedarikçilerinin Karbonsuzlaştırılması (D-TAFS) adı verilen fon, gelişmekte olan ülkelerdeki üreticilere finansman sağlayacak.
Açıklanan bilgilere göre firmaların 800 bin dolar ile 5 milyon dolar arasında finansman kullanabilmesi öngörülüyor. Fonun ilk aşamada 225 milyon dolara ulaşması, ilerleyen dönemde ise 400 milyon dolara çıkarılması hedefleniyor.
Sağlanacak kaynakların enerji verimliliği, yenilenebilir enerji yatırımları, su tasarrufu ve üretim süreçlerinin çevreye daha az zarar verecek şekilde yenilenmesi için kullanılması planlanıyor.
Konya'da ayakkabı üreticileri ne kazanabilir?
Ayakkabı imalatında enerji tüketimi, üretim maliyetlerinin önemli kalemleri arasında yer alıyor. Özellikle makineleşmiş üretim tesislerinde enerji verimliliğini artıracak yatırımlar, işletmelerin maliyetlerini düşürmesine katkı sağlayabilir.
Yeni fon kapsamında Konya'daki üreticiler için öne çıkan yatırım alanları şöyle sıralanıyor:
Enerji tasarrufu: Üretim makinelerinin ve tesislerin daha az enerji tüketmesini sağlayacak teknolojilerin kullanılması.
Güneş enerjisi: Fabrikaların çatılarına güneş enerji sistemleri kurularak elektrik giderlerinin azaltılması.
Su tasarrufu: Üretim süreçlerinde su tüketimini azaltan sistemlerin kurulması.
Çevreci üretim: Kimyasal kullanımının ve üretim kaynaklı atıkların azaltılması.
Teknoloji yatırımı: Daha verimli ve çevre dostu üretim ekipmanlarının devreye alınması.
Bu yatırımların hayata geçirilmesi, Konya'daki ayakkabı üreticilerinin hem maliyetlerini kontrol altında tutmasına hem de uluslararası markaların çevresel üretim standartlarına uyum sağlamasına yardımcı olabilir.
Inditex de fonun yatırımcıları arasında
Fonun dikkat çeken yatırımcılarından biri, Zara markasının sahibi olan İspanyol Inditex oldu. Şirket fona 50 milyon dolar katkı sağlayacağını duyurdu.
Fonun yönetimini ABD merkezli Social Investment Managers & Advisors (SIMA) üstlenecek. IFC ise finansmana katılımının yanı sıra denetleyici ve yönlendirici rol oynayacak.
Hollanda, Fransa ve İngiltere merkezli kalkınma kuruluşlarının da destek verdiği fondan yalnızca belirli markaların tedarikçileri değil, genel olarak tekstil, hazır giyim ve ayakkabı sektöründeki üreticilerin yararlanması hedefleniyor.
Konya açısından en önemli başlıklardan biri ise finansmana erişim koşulları olacak. Türkiye'deki işletmelerin başvuru süreçleri ve uygunluk kriterleri henüz ayrıntılı olarak açıklanmadı. Bu nedenle fonun Konya'ya sağlayacağı katkı, üreticilerin programa erişimi ve hazırlayacakları projelerin kabul edilmesiyle netlik kazanacak.