Yeme-içme sektöründe çalışan milyonlarca garson ve mutfak personelini yakından ilgilendiren hukuki süreç, tecrübeli bir garsonun istifasıyla başladı. Yıllarca aynı restoranda görev yapan çalışan; ücret alacaklarının ödenmediği, sigorta primlerinin gerçek maaş üzerinden yatırılmadığı ve havuz bahşiş sistemi adı altında parasına el konulduğu gerekçesiyle iş sözleşmesini haklı nedenle feshetti.
Tazminatını alamayan garson; kıdem tazminatı, fazla çalışma ücreti, ulusal bayram-genel tatil alacakları ve check ücreti olarak bilinen bahşiş kesintilerinin iadesi talebiyle dava açtı. Davalı restoran işletmecisi ise çalışanın asgari ücret aldığını ve bordrolara yansıtılan tüm haklarının ödendiğini belirterek iddiaları reddetti.
Yerel Mahkeme Garsonu Haklı Buldu
Davayı inceleyen İş Mahkemesi, tanık beyanlarını dikkate alarak işçinin ödenmeyen alacakları bulunduğunu ve feshin haklı nedene dayandığını kabul etti. İşyerinde bakılan masa başına 20 TL kesinti yapıldığını belirleyen mahkeme, check ücreti alacağının işveren tarafından ödenmesine karar verdi.
İşverenin Bölge Adliye Mahkemesi bünyesinde yaptığı istinaf başvurusu esastan reddedilince, uyuşmazlık Yargıtay 9. Hukuk Dairesi gündemine taşındı.
Yargıtay Havuz Bahşiş Uygulamasını Onayladı
Dosyayı detaylıca inceleyen Yargıtay, emsal niteliğinde bir gerekçeyle yerel mahkemenin kararını bozdu. Müşterilerden toplanan bahşişlerin bir kısmının bahşiş almayan diğer personele dağıtılmak üzere havuzda toplanmasının hukuka uygun olduğu ifade edildi.
Kararda, işyerindeki bahşiş yararlanma yönteminin bu şekilde kararlaştırıldığı, dolayısıyla garsonun hak ettiği net bahşişin bu kesintiden sonra kalan tutar olduğu vurgulandı.
İspat Yükü Garsona Verildi
Yüksek Mahkeme, bahşiş alınmayan masalardan da kesinti yapıldığı iddiasına ilişkin ispat yükünün işçide olduğunu altını çizdi. Garsonun, bahşiş almadığı masa sayısını ve yapılan kesintileri somut verilerle ispatlayamadığına dikkat çekildi.
Bu gerekçe doğrultusunda check ücreti kaleminin reddedilmesi gerektiğini belirten Yargıtay, yeme-içme sektöründeki bahşiş dağıtım standartlarını netleştirerek davayı bozma kararıyla sonuçlandırdı.