ABD basınında yer alan bir habere göre, ABD ve İsrail’in İran’daki zenginleştirilmiş uranyum stoklarını güvence altına almak amacıyla özel kuvvet operasyonu seçeneğini değerlendirdiği iddia edildi. Axios’ta yer alan ve gazeteci Barak Ravid tarafından yayımlanan raporda, savaşın ilerleyen aşamalarında İran’ın nükleer materyallerinin kontrol altına alınmasının gündeme gelebileceği belirtildi.
Raporda, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İran’ın nükleer silah edinmesini engellemenin savaşın temel hedeflerinden biri olduğunu değerlendirdiği aktarıldı.
%60 zenginleştirilmiş 450 kilogram uranyum tartışma konusu
ABD ve İsrailli yetkililerin, İran’ın elinde bulunduğu belirtilen yaklaşık 450 kilogram %60 oranında zenginleştirilmiş uranyum stokunu ciddi bir tehdit olarak gördüğü ifade edildi. Uzmanlara göre söz konusu uranyum, kısa süre içinde nükleer silah üretimi için gerekli olan %90 zenginleştirme seviyesine çıkarılabilecek kapasitede bulunuyor.
Raporda ayrıca İran’ın bu nükleer materyalleri yer altındaki gizli tesislerde sakladığı ve yerlerinin tespit edilmesinin zor olabileceği değerlendirmesine yer verildi.
Olası operasyon için İran askerleri risk olarak görülüyor
Haberde, ABD ve İsrail’in olası bir operasyonu İran askeri unsurlarının sahadaki kapasitesi ve tehdit durumuna göre planlayabileceği ifade edildi. Operasyonun ortak mı yoksa tek taraflı mı gerçekleştirileceğinin ise henüz net olmadığı belirtildi.
Yetkililer, böyle bir görevin oldukça karmaşık olacağını ve hem askeri hem de teknik ekiplerin birlikte çalışmasını gerektireceğini değerlendiriyor.
Rubio: “Birileri gidip onu almak zorunda kalacak”
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada İran’daki zenginleştirilmiş uranyuma ilişkin soruya, “Birileri gidip onu almak zorunda kalacak” ifadeleriyle yanıt vermişti.
Axios’un aktardığı bilgilere göre, ABD yönetimi iki ana seçenek üzerinde duruyor:
İran’daki nükleer materyalin tamamen ortadan kaldırılması
Uzman ekipler gönderilerek uranyumun yerinde seyreltilmesi
Bu kapsamda olası bir görevde özel kuvvetler, nükleer bilim insanları ve hatta Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) uzmanlarının birlikte görev alabileceği ifade edildi.
İran’a küçük ABD birliği gönderme ihtimali
NBC’nin aktardığı bilgilere göre ise ABD yönetimi, sınırlı stratejik görevler için İran’a küçük bir Amerikan askeri birliği konuşlandırma ihtimalini de değerlendirdi. Konuyla ilgili bilgi sahibi kaynaklar, bu seçeneğin savaş başlamadan önce Başkan Trump’a sunulan alternatif planlar arasında yer aldığını belirtti.
Bir ABD yetkilisi operasyonun zorluklarını şu sözlerle özetledi:
İlk soru uranyumun nerede olduğu, ikinci soru ise ona nasıl ulaşılacağı ve fiziksel kontrolün nasıl sağlanacağı.
Yetkililer, operasyon gerçekleşmesi halinde nükleer malzemenin İran’dan çıkarılması ya da yerinde seyreltilmesi seçeneklerinin değerlendirileceğini ifade ediyor.