Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, geçmişte adına sigorta işe giriş bildirgesi düzenlenmiş olsa bile, bu döneme ait prim bildirimi ve bordro kaydı bulunmayan kişilerin, yalnızca bu belgeye dayanarak sigortalılık başlangıcını geriye çekemeyeceğine karar verdi.

Kararda, emeklilik hesabında esas alınacak sigortalılığın, ancak fiilî çalışmanın açık, somut ve güçlü delillerle ispatlanması halinde kabul edilebileceği vurgulandı.

Yerel mahkeme sigorta başlangıcını kabul etmişti

Davacı M.R., 16 Şubat 1992 tarihinde Çanakkale’de faaliyet gösteren bir iş yerinde çalışmaya başladığını, aynı gün adına işe giriş bildirgesi düzenlendiğini belirterek Çanakkale İş Mahkemesi’ne başvurdu. Bu tarihin sigorta başlangıcı olarak kabul edilmesini talep etti.

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ise, söz konusu döneme ait prim bildirgeleri ve dönem bordrolarının bulunmadığını, bu nedenle tek başına işe giriş bildirgesinin sigortalılık başlangıcı için yeterli olmayacağını savundu.

İstinaf aşamasında karar değişmedi

Çanakkale İş Mahkemesi, davacının en az bir gün sigortalı çalıştığı kanaatine vararak sigorta başlangıç tarihini 16 Şubat 1992 olarak kabul etti. SGK’nın istinaf başvurusu üzerine dosyayı inceleyen Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi de yerel mahkeme kararını uygun buldu.

Yargıtay: Fiilî çalışma güçlü delillerle ispatlanmalı

Dosyanın temyiz edilmesi üzerine inceleme yapan Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, işe giriş bildirgesinin tek başına yeterli olmadığını belirtti. Kararda, fiilî çalışmanın tereddüde yer bırakmayacak şekilde ispatlanması gerektiği ifade edildi.

Dosyada;

• İlgili döneme ait bordroların bulunmadığı,

• Dinlenen tanığın davacıyı hatırlamadığı,

• Komşu iş yerlerine yönelik araştırma yapılmadığı,

• Çalışmayı doğrulayan somut ve güçlü delillerin toplanmadığı tespit edildi.

Resen araştırma ilkesi vurgulandı

Yargıtay, sosyal güvenlik davalarında resen araştırma ilkesinin geçerli olduğuna dikkat çekti. Bozma gerekçesinde; SGK, belediye, zabıta, maliye, meslek odaları ve muhtarlıklar aracılığıyla iş yerine komşu işletmelerin ayrıntılı biçimde araştırılması gerektiği belirtildi.

Uyuşmazlık konusu dönemde aynı iş yerinde veya çevrede çalıştığı tespit edilebilecek kayıtlı çalışanlar ile iş yeri sahiplerinin belirlenerek, davacının çalışmasına ilişkin bilgi ve görgülerine başvurulması istendi.

Dosya yeniden yerel mahkemeye gönderildi

Tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Yargıtay, eksik inceleme ve araştırmaya dayanılarak verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna hükmetti. Bu gerekçeyle Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırıldı, ilk derece mahkemesi hükmü bozuldu ve dosya yeniden karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderildi.

Kaynak: Dünya Gazetesi