Hacca gitmeden dönüşte sunacakları hediyeleri almanın telaşına düşen adaylar, seccade, tespih, yüzük, oyuncak gibi eşyaları hatta hurma ile zemzemi de ülkesinden alarak gümrük ve taşıma sıkıntısından kurtuluyor. Zemzem, kilo başı 3 riyal olan nakliye bedeli karşılığında satışa sunuluyor.

Zemzem, hurma ile başlayan, ancak 1970-80’li yıllarda seccade, başörtüsü, kokular, yüzük, tespih, takke, oyuncak, kına gibi eşyalarla artan hac alışverişi, hacca giden kişileri sıkıntıya soktuğu gibi, yüksek rakamlarda paranın yurt dışına aktarılmasına neden oluyordu.

Hacdan hediyelik eşya almanın bir gelenek haline gelmesi ve Suudi Arabistan’da satılan çok sayıda ürünün Türkiye’den gitmesi bir süreden beri yurt içindeki esnafı da harekete geçirdi.

Hacı adaylarının eğitim gördüğü dönemlerde başlayan “hac ürünleri sektörü” her geçen yıl büyürken, Mekke ve Medine’den aldıkları eşyaların üzerinde “Made in Turkey” yazısını gören hacılar da yurt içindeki pazarlara yönelmeye başladı. Öyle ki son yıllarda hacılara taşıma sıkıntısı olmaması için bazı hac malzemesi satıcıları zemzem bile satışa sunuyor. Bidonlarla Türkiye’ye getirilen zemzem, kilosu 3 riyal olan kargo bedeli karşılığı satılıyor.

Müftülüklerdeki başvurular sırasında adaylara broşürler dağıtan hediyelik eşya ve

Hac malzemesi satıcıları, kutsal topraklara gidecek 4 bin 600 hacı adayına ‘alışverişlerinizi Konya’da yapın’ çağrısında bulunuyor.

Konya’da hac malzemesi satan 20’ye yakın firma adına konuşan Karakuşlar Dağıtım Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Karakuş, “Hacı adaylarımızın Mekke ve Medine’de alacakları seccade, tespih, takke, hurma, zemzem, koku kısacası alınması gereken bütün malzemeler bizde mevcut. Biz hacı adaylarımızı uyarıyoruz. Hac malzemelerinizi Konya’dan yapın. Hac ibadetinizi yaparken alışveriş düşünmeyin” dedi.

Karakuş, memlekete dönecek her hacının, eş-dost ve akrabalarının hayatına anılar ekleyecek, manevi hislerini artıracak hediyeler için ortalama 400 YTL harcadığını, alışverişin Mekke ve Medine’de yapılması halinde yaklaşık 2 milyon YTL’nin yurt dışında kalacağını vurguladı.

Suudi Arabistan’daki hediyelik eşyaların yüzde 80’inin Türkiye’de üretildiğine işaret eden Karakuş, “Özellikle, ilk kez yurt dışına çıkan kişiler ortama yabancı oldukları için alışverişte aldanabiliyor, pazarlık yapamıyor. Üstelik, hacılar çok fazla alışveriş yapıyor, hem bu eşyaları taşırken, hem de yurda girerken gümrüklerde büyük sıkıntı yaşıyorlar” dedi.

Karakuş, yurt içinden alışveriş yapan hacıların, hediyelik eşyalarda bir kusur bulunduğu zaman değiştirme şansının olduğunu, Suudi Arabistan’dan alınan ürünlerde böyle bir fırsatın bulunmadığını, ayrıca alışverişin Türkiye’den yapılması halinde ibadete daha fazla zaman ayrıldığını söyledi.

ÇİN MALLARI RAĞBET GÖRMÜYOR

Hac malzemesi satan firmalarda fiyatların hem uygun hem de taksit yapıldığını kaydeden Karakuş, Türkiye’de ürünlerin Suudi Arabistan’dan çok daha aşağı fiyata satıldığını belirtirken, yurt içi piyasasında seccadelerin 2-10 YTL, takkelerin 70 YKr-1 YTL, tespihlerin 25 YKr-75 YKr, 40’lık paketlerdeki esansların 7-15 YTL, başörtülerinin 1-6 YTL, 100’lük paketlerde yüzüklerin 5-7 YTL arasında satıldığını vurguladı.  Karakuş, piyasada Tayvan, Japonya ve Çin üretimi “dijital tespih”, “zikir sayacı”, “dijital hac ve umre rehberi”, “ezan okuyan saatler”in de ilgi gördüğünü belirtti. Mustafa Varol-Memleket