ASTANA (AA) - ALİİA RAİMBEKOVA - Kazakistan’ın başkenti Astana’daki Türk Kütüphanesi, Türk dünyasından tanınmış Türkologların nadir çalışmalarının içinde bulunduğu 50 bine yakın kitap ve el yazmalarıyla yerli ve yabancı Türkoloji uzmanlarının ve öğrencilerin ilgisini çekiyor.

Barış ve Uyum Sarayı'nda yer alan ve Uluslararası Türk Akademisine (UTA) ait Türk Kütüphanesinde, Iştvan Kongur Mandoki, Abduveli Kaydar, Abjan Kurışjanulı, Zeki Velidi Togan ve diğer bilinen Türkologların çalışmalarının da aralarında bulunduğu binlerce kitap ve el yazmalarının kopyaları bulunuyor.

Lev Gumilev Avrasya Milli Üniversitesi Türkoloji Bölümü öğrencisi Saltanat Joldanova, ayda birkaç kere kütüphaneye geliyor ve Türkoloji alanında terminoloji çalışmaları yapıyor.

Joldanova, AA muhabirine yaptığı açıklamada, tez çalışmaları için başka kütüphanede bulunmayan kaynakları burada bulduğuna işaret ederek, "Türk-Kazak terminolojisi üzerine tez çalışması yapıyorum. Gerekli bilgileri buradan bulabiliyorum." dedi.

Gelecekte bu tez üzerine bir terminoloji kitabı hazırlamayı hedeflediğini dile getiren Joldanova, "Kitabın sadece Kazakistan ve Türkiye’de değil tüm Türk cumhuriyetlerinde kullanılmasını istiyorum." ifadesini kullandı.

Avrasya Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Fakültesi Yabancı Filoloji Bölümü 4. Sınıf öğrencisi Feruza Serikova da Türk Kütüphanesini arkadaşlarından duyarak geldiğini belirterek, "Dede Korkut destanındaki Türk halklarının gelenek ve görenekleri" konulu bitirme tezi üzerinde çalışıyorum. Kütüphanedeki kitaplar çok yardımcı oluyor." şeklinde konuştu.

- "Amacımız Türkoloji’nin uzmanlaştırılmış kütüphanesini oluşturmaktı"

Kütüphane sorumlusu Akedil Toyşanulı, kütüphanenin 2010 yılında Kazakistan Bilimsel Kütüphanesinden verilen bin 421 kitap ve Türkiye’nin verdiği 843 kitapla açıldığına dikkati çekerek, şu an kitap sayısının 50 bine yaklaştığını aktardı.

"Kütüphaneyi açma amacımız Türkoloji’nin uzmanlaştırılmış kütüphanesini oluşturmaktı." diyen Toyşanulı, kitapları toplamak için Türkoloji alanında araştırma yapan bilim adamlarıyla doğrudan ilişki kurduklarını anlattı.

Toyşanulı, "Kurulan ilişkiler sayesinde ünlü Türkologların kütüphaneleri bize hediye edildi. Şu an kütüphanemizde Türkiye'den Zeki Velidi Togan’ın 150 civarında nadir kitabı bulunuyor. Bunun dışında kütüphaneye Macaristan Bilimsel Akademisi tarafından Macar Türkolog İştvan Konır Mandoki’nin 15 bine yakın kitabı ve el yazısı hediye edildi." diye konuştu.

Kütüphanede tüm Türki halkların dillerinde edebiyat, terminoloji ve başka kitapların bulunduğunu dile getiren Toyşanulı, "Buradaki kitaplar diğer kütüphanelerde bulunmuyor. Dolayısıyla miras ve hazineleri görmek isteyenlere kütüphanemizin kapısı her zaman açık." dedi.

- "Mandoki'nin yazıları görmek için Macaristan'dan bilim adamları geliyor"

Toyşanulı, kütüphane imkanlarından Astana’daki üniversitelerden Türkoloji fakülteleri öğrencilerinin yararlandığına işaret ederek, "Türkoloji uzmanları da geliyor. Ayrıca kütüphanemize Macaristan'dan bilim adamları Mandoki’nin kitaplarını ve el yazılarını görmek için geliyorlar. Çünkü onlar, kitapları Mandoki’nin evindeyken görme fırsatı bulamamışlar." ifadelerini kullandı.

Türkistan kentindeki Ahmet Yesevi Uluslararası Kazak-Türk Üniversitesinden de öğrencilerin sık sık geldiğini aktaran Toyşanulı, şöyle konuştu:

"Kütüphanemizde Türki cumhuriyetlerde bulunmayan hazineler var. Örneğin Ermeni Kıpçak yazıları bulunuyor. Türk Akademisinin faaliyetlerine katılan eski Ermeni Kıpçak yazıları uzmanı Türkolog Seysenbay Kudasev zamanında Ermenistan'a gidip mühürler, yazıları getirmişti. Şimdi Ermenistan ile aramız iyi değil. Onları şimdi almak imkansız olurdu."

Toyşanulı, kütüphanenin gençlerin Türk dünyası tarihini öğrenmesi için büyük katkı sağladığına dikkati çekerek, "Gençlerimizin yazıları öğrenerek, onlarla tanışarak Türkoloji alanında yeni açılışlar yapacağını umut ediyorum." dedi.

AA