Akgöl Sazlığı'nın (Ereğli Sazlığı) Türkiye'nin son 50 yılda kaybettiği 3 Van Gölü büyüklülüğündeki sulak alanlar listesine eklenmeye aday olduğu bildirildi.
Bir zamanlar 20 bin hektarın üzerindeki alanı ile 150'den fazla türde binlerce kuşa ev sahipliği yapan Akgöl'ün büyüklüğü en yağışlı mevsimlerde bile 3 bin hektarı geçmiyor.

Akgöl'ü besleyen en önemli su kaynaklarından İvriz Çayı üzerine 1984 yılında inşa edilen İvriz Barajı, 1958'de Ayrancı Deresi'ne kurulan Ayrancı Barajı ve 1988 yılında faaliyete geçen Gödet Barajı ile Akgöl'e ulaşan yer üstü kaynakları kesildi.

Barajlarda biriktirilen suyun tarımsal sulama için kullanılması sonucu alana ulaşan tek kaynak olarak Ereğli ilçesinin kanalizasyonu kaldı. Kanalizasyon suyunu bile zaman zaman köylülerin hortum çekerek tarımsal sulama için kullanmasıyla Akgöl'ün beslendiği su rezervleri neredeyse tamamen kesildi.

Konya Havzası'ndaki Tuz, Meke ve Beyşehir göllerinde canlılığa neden olan ve su seviyelerini artıran ilkbahar yağışlarının da 20 yıl önce Türkiye'nin en geniş ve uluslararası öneme sahip sulak alanlarından biri olan Akgöl Sazlığı'nda tamamen kurumayı engellemeyeceği bildirildi.

WWF-Türkiye (Doğal Hayatı Koruma Vakfı) yetkililerinden alınan bilgiye göre, Akgöl Sazlıkları, sulak alanı besleyen kaynaklar üzerine barajların kurulması, suyun özellikle tarım amaçlı aşırı ve plansız kullanımı sonucu yüzde 80 oranında kuruyan, sadece bahar aylarında su varlığından söz edilebilecek, suya ve kuşa hasret bir alana dönüştü.

-YAĞIŞLAR KURUMAYI SADECE GECİKTİREBİLİR-

Ereğli'de 2009 yılında mayıs ayı başına kadar olan dönemde metrekareye 151,6 kilogram yağış düştüğünü belirten yetkililer, yağış miktarındaki artışın, kendisini besleyen yer üstü kaynakları plansız bir şekilde tarımsal sulamaya yönlendirilen Akgöl Sazlığı'nda su varlığını kısa dönem için olumlu etkileyeceğini ifade etti.

Sadece yağmur sularıyla beslenen alanın yaz aylarında tamamen kurumasının kaçınılmaz olduğunu vurgulayan yetkililer, yağışlarda görülen artışın, kuruma olayının sadece bir süre ertelenmesine yol açacağını söyledi.

Yetkililer, Akgöl'de yaşanan sorunların kurutma, tarımsal sulama, doğal su döngüsüne yapılan müdahalelerden kaynaklandığını belirterek, entegre havza yönetim planlarının eksikliği sonucunda Akgöl Sazlığı'nın Türkiye'nin son 50 yılda kaybettiği 3 Van Gölü büyüklülüğündeki sulak alanlar listesine eklenmeye aday olduğunu bildirdi.

Ereğli Sazlıkları Akgöl Yönetim Planı çalışması kapsamında göldeki kot farkına müdahale edilerek, bir set yardımıyla 100 hektarlık bir sulak alan yaratılması fikrinin gündeme geldiğini dile getiren yetkililer, bilimsel araştırmalar sonucunda alanın ekolojik bütünlüğüne zarar gelmeyeceği hakkında bir kanı oluşursa böyle bir projenin uygulanmasının tartışılabileceğini ifade etti.

-KANALİZASYON SUYU İLE BESLENİYOR-

Halkapınar Belediye Başkanı aynı zamanda Ereğli Sazlıkları ve Akgöl Çevresini Koruma Derneği (ESKOD) Başkanı Fatih Şentürk de ilkbahar yağışlarıyla birlikte Akgöl'de su seviyesinin yükseldiğini, ancak gölün çok sığ olması nedeniyle havalar ısınınca kısa sürede kurumasının kaçınılmaz olduğunu söyledi.

Yağışların Akgöl'de kurumayı sadece erteleyebileceğine dikkati çeken Şentürk, ''Akgöl'ün en önemli sorunu su rezervleridir. Barajların kurulmasından itibaren Akgöl'ün rezerv sorunu başlamıştır. Akgöl'ü besleyen tek kaynak olan kanalizasyon suyunu bile zaman zaman köylülerin hortum atarak tarımsal sulama için kullanması rezerv sıkıntısının hangi boyutta olduğunu gösteriyor. Gölde kuş türü de her geçen yıl azalıyor'' dedi.

-KUŞ TÜRLERİ AZALIYOR-

Çevre Orman İl Müdürlüğü Milli Parklar Mühendisi Asım Niyazioğlu ise Akgöl Sazlığı'nda suyun girdiği nokta ile gölün en son ulaştığı nokta arasındaki kot farkının 1-2 metre arasında olduğunu, gölün bir tepsi gibi geniş bir alana yayıldığını bu nedenle de Akgöl'de su tutulmasının zor olduğunu bildirdi.

Akgöl'de suyun çok geniş alana dağıldığını ve hazirandan sonra hava sıcaklıklarının artması, saz bitkisinin de su kullanması sonucu suyun hızlı bir şekilde çekildiğini anlatan Niyazioğlu, sazlıkların rahatlamasının ancak gölü besleyen su rezervlerinin artırılması ile olacağını fakat bu imkanın da bulunmadığını bildirdi.

Niyazioğlu, bu nedenle Akgöl'de suyu dört mevsim korumak için Akgöl Sazlığı'nın fiziki yapısının sınırlandırılması gerektiğini dile getirerek, ''Ancak doğal yapısının bozulacağı için buna karşı çıkanlar var. Biz Akgöl'ün tamamının kuruması yerine müdahale edilerek kısmen suni bir göl olmasının daha faydalı olacağı görüşündeyiz'' dedi.

Asım Niyazioğlu, Akgöl'de 1998 yılında yapılan kuş sayımlarında 200'ün üzerinde olan kuş türünün, 2003'te 70, 2005'te 30'a indiğini de sözlerine ekledi.