Tüm Sorunların Gerçek Çözümü…
Bir iletişim Mucizesi : Aktif Dinleme
Çok hızlı bir çağda yaşıyoruz. Değişim alabildiğine çabucak oluyor. Ve üzerimizde sürekli bu değişimi yakalayabilmek için bir basınç ve beraberinde gelen bir huzursuzluk var.
Çok hızlı bir çağda yaşıyoruz. Değişim alabildiğine çabucak oluyor. Ve üzerimizde sürekli bu değişimi yakalayabilmek için bir basınç ve beraberinde gelen bir huzursuzluk var.
Kendimizi anlatmaya, daha çok yaşantıya ulaşmaya çabalayıp duruyoruz. Kalabalık kentlerde yüzlerce insanla hergün yüzyüze yaşıyoruz ve kendimizi anlatmamız gereken o kadar çok kritik insan var ki..
Bu amansız telaş, hızlı akan ve boğuşur gibi yaşadığımız bu kent yaşamı çoğumuzu kalabalıklar içinde yalnızlığa ve yabancılaşmaya sürüklüyor.
Çünkü o kadar acelemiz var ki ve kendimizi anlatmaya o kadar çok şartlanmışız ki..
Dinleyemiyoruz..
Aslına dinlemek dediğmizde 4 tür dinleme şekli akla geliyor..
1. Birisi konuşurken konuşanları dinlemeyen dinleyiciler :
Karşısındaki konuşurken, kendisi de konuşur ve bir total kakafoni haline gelir sohbet.
2. Dinliyormuş gibi yapanlar, sadece kendi söyleyeceklerini düşünenler:
Bu tip kötü dinleme çok yaygındır. Kişi sabırsız ve bencildir. Karşısındakinin söyledikleri sadece bir “ses” gibidir. Bazen iyi niyetle olumsuz bir alışkanlıktan da kaynaklanıyor olabilir. Dinlermiş gibi yapanın aklında karşısındakinin söylediklerinden bölük pörçük bir bilgi kalır. Hem içerik hem duygusal olarak iyi bir iletişim kurulamadığı gibi, buna maruz kalan insanda değersizlik duygusu ve öfke gelişir. Olasılıkla buna benzer bir şekilde karşılık bulur.
3. Teknik Dinleme:
Daha çok politikacıların ya da hukukçuların dinleme şeklidir. İçerik olarak karşısındakinin ne dediğini çok iyi bir dikkatle dinlerler, zira o söylenilenler dinleyen için bir teknik materyaldir. En ufak bir detay, açık yakalanır, kaydedilir ve sonra kullanılmak üzere saklanır. Ancak burada çok önemli bir nokta atlanır. Kişinin söylediklerinin duygusal boyutu! Karşısındakinde sıcak duygu, bağ oluşturamaz.
4. Aktif Dinleme:
Sağlıklı iletişimin kurulabildiği, gerçek dinlemedir. Burada dinleyen tüm dikkati ile karşısındakine odaklanır. O esnada kendi söylecekleri ile meşgul değildir. Bununla birlikte söylenenler yalnızca içerik olarak dinlemekle kalınmaz. Sarfedilen sözlerin o insan için nasıl bir anlam taşıdığını anlamak yönünde çabalayarak yapılan bir dinlemedir.
Bu tür bir dinlemede şeklinde çoğu kez kişi karşısındakinin sözü biter bitmez cevap vermez. Duyduklarını sindirmek ve içinde yaratacağı yansımayı algılamak için 3-5 sn. kadar bekler.
Aktif dinlemek kişilerarası ilişkiler mükemmel sonuçlar doğurur. En imkansız gibi görünen durumlarda dahi insanların birbirlerini anladıkları kanallar açılabilir. Daha önemlisi dinlenilen insan kendisini önemsenmiş ve değer verilmiş hisseder. Bu da karşılığında benzer bir özenin gelişmesinin kapılarını açar.
Aktif dinleme psikologların “kaliteli zaman ayırma” diye tabir ettikleri durumun dinleme metodudur. Ailede, iş ortamında ve sosyal ortamlarda bir başka uğraşa ya da zihinsel meşguliyete izin vermeden dinlemek kaliteli zaman ayırmaktır.
Yine günümüzde dikkatimizi çeldirecek o kadar çok unsur var ki. Aile içinde konuşmalar ve dinlemeler, "dostlar alışverişte görsün" şeklinde gerçekleşiyor. Bir elinde gazete, televizyonun uzaktan kumanda aleti ya da karıştırılan bir cep telefonu varken birisini ne kadar dinlediğinizi düşünseniz de yukarıda bahsedilen “duygusal komponent” i yakalamak pek mümkün olmayacaktır. Sözler, yüzdeki ifade, ses tonu, jest ve mimiklerle gerçek anlamda deşifre edilebilir. Bu yüzden telefonda ya da çağımızda sosyal medya gibi internet iletişiminde bu nitelikli dinlemeyi gerçekleştirmek gerçekten çok zor hale gelmiştir.
Psikoterapi’nin büyüsü kanımca buradan kaynaklanmaktadır. Bir profesyonele gidiyorsunuz ve o size 1 saat zaman ayırıyor. Telefonlar, televizyonlar, bilgisayarlar kapalı tüm dikkati ve kalbi ile sizi dinliyor ve ayrıca tam olarak ne demek istediğinizi anlamaya çalışıyor. Ne kadar güzel bir his! Bunu günlük hayatımızda ne kadar sıklıkla bulabiliyoruz ya da sevdiklerimize temin edebiliyoruz..
Hadi, şimdi birisi size bir şey söyleyecek! Kulaklarınız, beyniniz yetmez, gönlünüzü de koyun dinlerken. Bu bir mucize, göreceksiniz nasıl kapılar aralanacak!
Derleyen; Müjdat GÖKÇE