Ticaret Bakanlığı, AK Parti'nin kuruluşunun 25'inci yıl dönümü dolayısıyla Türkiye’nin son çeyrek asırda ticaret alanında katettiği mesafeyi gözler önüne seren kapsamlı verileri kamuoyuyla paylaştı. 2001 yılından 2025 yılına kadar uzanan süreçte mal ve hizmet ihracatından gümrüklerin modernizasyonuna, e-ihracattan iç ticaretteki düzenlemelere kadar birçok alanda tarihi adımlar atıldı.
Dış Ticarette Tarihi Rekorlar ve Markalaşma Hamlesi
Bakanlık verilerine göre, 2001 yılında 31,3 milyar dolar olan mal ihracatı 2025 yılında 273,3 milyar dolara ulaştı. Aynı dönemde hizmet ihracatı ise 15,1 milyar dolardan 122,6 milyar dolara yükselerek küresel pazardaki payını yüzde 1,28'e çıkardı. Böylece mal ve hizmet ihracatı toplamı yaklaşık 396 milyar dolar seviyesine ulaştı.
Markalaşma ve pazar çeşitlendirmesi tarafında da önemli başarılar elde edildi:
TURQUALITY: Program kapsamında 411 firma ve 443 marka destekleniyor.
UR-GE Projeleri: 56 ilden yaklaşık 19 bin KOBİ bir araya getirilerek 745 proje hayata geçirildi.
Ticaret Müşavirlikleri: 2000'li yılların başında 50 ülkede hizmet verilirken, bugün 115 ülkede 235 temsilci ile Türk iş dünyasına rehberlik ediliyor.
İhracatçıya Finansman Destekleri ve Dijital Gümrükler
İhracatın finansmanını kolaylaştırmak amacıyla Türk Eximbank'ın şube sayısı 25'e çıkarıldı. Eximbank'ın 2026 yıl sonuna kadar 59 milyar dolar reeskont kredisi sağlaması hedefleniyor. İhracatı Geliştirme A.Ş. (İGE) aracılığıyla ise 255,1 milyar lira kefalet sağlandı.
Ticaretin dijitalleşmesi ve gümrüklerin modernizasyonu kapsamında öne çıkan adımlar şunlar oldu:
MERSİS: Aktif kullanıcı sayısı 3,6 milyonun üzerine çıktı.
Modern Gümrükler: 19 karayolu gümrük kapısı modernize edilerek yüksek teknolojiyle donatıldı.
Dijital Danışmanlık: Kolay İhracat ve yapay zekâ destekli E-Kolay İhracat platformları ihracatçıların kullanımına sunuldu.
İç Ticarette Tüketici Koruma ve Yeşil Dönüşüm Vurgusu
İç piyasada adil rekabeti sağlamak adına motorlu taşıt, taşınmaz ve kuyum ticaretinde yetki belgesi ve Güvenli Ödeme Sistemi devreye alındı. Stokçuluk ve fahiş fiyatla mücadele kapsamında 1,3 milyar liranın üzerinde idari para cezası uygulandı. Piyasa denetimleri sayesinde güvensizlik oranı yüzde 32'den yüzde 1 seviyesine kadar geriletildi.
Gelecek dönemde ise yapay zekâ destekli gümrük işlemleri, Dijital Ürün Pasaportu, Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması uyumu ve 75 milyon lira büyüklüğündeki Otomotiv Sektörü Girişim Sermayesi Yatırım Fonu ile ticaretin dijital ve yeşil dönüşümüne odaklanılacak.