Osmanlı Padişahları’nın iftar sofraları gayet zengindi ve değişik menülerden oluşuyordu. Yemekler ayrıca bazı zamanlar sağlığa uygun olmayabiliyordu. Padişahların sofralarında su yerine hoşaf ve şerbet içiliyordu. Ayrıca pişirilen et ve balıktan tarçın eksik edilmiyordu. Esmer ekmek yerine beyaz ekmek ve tatlandırıcı olarak kullanılan bal yerine şeker kullanılan Osmanlı mutfağında yağlı ve ağır olmasıyla bilinen koyun ve kuzu eti kullanılıyordu. Osmanlı’da iftar menüsünde tatlıların da öneli bir yeri vardı. Sofralarda 8 çeşit helva bulunabiliyordu.
RAMAZAN'DA BESLENMEYE DİKKAT
Ramazanla birlikte doğru beslenmeyen insanlarda sağlık sorunları baş gösteriyor. Sahursuz oruç tutanlar, iftarda birden yiyeceklere yüklenenler kendileri büyük bir tehlikeye sokuyor. Ramazan’da düzensiz beslenenler bir çok hastalığa davetiye çıkarıyor. Oruç tutanların Ramazan'da iki ana öğün olan sahur ve iftarda yediklerine dikkat etmeleri sağlık açısından büyük önem taşıyor. Ayrıca gün boyunca oruç sırasında vücutta yaşanan değişimler konusunda bilinçli ve dikkatli olunması gerekiyor.. Uzun süre aç kalmak iştahı ve doyma eşiğini arttırdığı için normalden çok fazla miktarda ve hızlı yenmesine sebep oluyor. Bu nedenle özellikle iftar zamanı bir anda aşırı şekilde yüklenmek sağlık açısından sakıncalı olabiliyor. Ramazan’da oruç tutmak bazı hastalık grupları için sıkıntı oluşturabiliyor. Doktorlarının yasaklarını dinlemeyen şeker, kalp, ülser, astım ve tansiyon hastaları gibi günün belli saatlerinde ilaç içmek zorunda olanların kendilerini oruç için zorlamaması gerektiğini dile getiren uzmanlar, “Böyle hastalar her zaman risk grubu altındadır. Böyle hastalar oruç tuttukları zaman vücutlarını bunu kaldırmıyor ve hastalıkları ilerleyebiliyor. Bazı zamanlar bu sorunlar ölümle bile sonuçlanabiliyor” dedi.
ORUÇ TUTACAK OLANLAR NELERE DİKKAT ETMELİ
Ramazan’da oruç tutacak olan sağlığı yerinde olması gerekenlerin de uyması gereken bazı kurallar var. Oruç tutacak olanların su dengelerini iyi ayarlamaları ve uyku düzenlerinde dikkat etmeleri gerekiyor. Ramazanda kilo alma riski arttığı için bol kalorili yiyeceklerden uzak durulması gerekiyor. Ramazanda çoğu insanın beslenme sorunlarından kaynaklandığı dile getiren uzmanlar, “Ramazan öyle bir zamandır ki yemeye içmeye çok dikkat edilmesi gerekiyor. Mideye birden yüklenilmemeli, çok ağır yiyeceklerden kaçınılmalıdır. Sindirim sorunlarına karşı gerekli önlemler alınmalı ve gerekirse hekimlere danışılmalıdır” diyor.
İFTAR VE SAHURDA NASIL BESLENİLMELİ
İftar ve sahurda insanların beslenmelerine dikkat edip, aşırıya kaçılmaması ya da çok az yiyecekler geçiştirilmemesi gerektiği uyarısı yapılıyor. İftara su, çorba ve hafif bir yiyecekle başlanıp, aradan bir saat kadar süre geçtikten sonra ana yemeğe geçilmesi gerekiyor. Ayrıca iftarda hızlı yemek yemek insan vücuduna zarar verebiliyor. Tatlının ise yine yemekten 2 saat sonra yenilmesi ve şerbetli tatlılar yerine sütlü tatlıların yenilmesi öneriliyor. Sahurda hafif, doyurucu yiyeceklerin yenilmesi gerektiğini söyleyen uzmanlar, aşırı yağlı, baharatlı, kızartma türü yiyeceklerden kaçınılması gerektiği konusunda uyarıyor.
Ali Murat Mırçık-Memleket