Bursa’nın Mustafakemalpaşa ilçesine bağlı Karaoğlan Mahallesi, Uluabat Gölü kıyısındaki konumu ve yüzyıllardır sürdürülen manda yetiştiriciliği ile dikkat çekiyor. Bölgede “Manda Köyü” olarak anılan mahallede yetiştirilen mandalardan elde edilen süt; yoğurt, kaymak ve peynirin yanı sıra %100 manda sucuğuna da dönüştürülüyor.
Mahallenin en büyük manda üreticileri arasında yer alan 66 yaşındaki Mehmet Filliz, babasından devraldığı mesleği yaklaşık 50 yıldır sürdürüyor. İşletmesinde 200’ün üzerinde manda bulunan Filliz, yetiştiriciliğin yanı sıra katma değerli ürün üretimine de ağırlık veriyor.
200’den fazla mandadan yüzde 100 manda sucuğu üretiyor
Mehmet Filliz’in işletmesinde üretilen ürünler arasında özellikle %100 manda sucuğu öne çıkıyor. Tarım ve Orman Bakanlığından gerekli izinleri alarak üretim yaptıklarını belirten Filliz, sucukta başka hiçbir et kullanmadıklarını ifade ediyor.
Filliz, üretim sürecini şöyle anlattı:
“İşletmemizde tamamen yüzde 100 manda sucuğu üretiyoruz. Kendi imkanlarımızla ya da ihtiyaç halinde komşularımızdan temin ettiğimiz mandalarla, başka bir et karıştırmadan bütün olarak sucuk yapıyoruz.”
Ürünlerinin zamanla daha fazla tanındığını belirten Filliz, talebin Türkiye genelinden geldiğini söyledi. Manda sucuğunun kargoyla Türkiye’nin her iline gönderildiğini aktaran Filliz, ürünlerini daha önce duyan ve deneyen müşterilerden yoğun sipariş aldıklarını dile getirdi.
Sıcak havalarda mandaların suya erişimi büyük önem taşıyor
Manda yetiştiriciliğinin sabır isteyen bir iş olduğunu belirten Filliz, hayvanların bakımında suyun kritik bir yere sahip olduğunu söyledi.
Mandaların özellikle sıcak havalarda sulu ve çamurlu alanlara ihtiyaç duyduğunu ifade eden Filliz, suya erişemeyen ve yeterince dışarı çıkamayan hayvanların strese girdiğini, bunun da süt verimini düşürdüğünü belirtti.
İşletmede şu anda manda başına ortalama 3,5 litre süt elde ediliyor. Manda sütünün litresi köyde 90 liradan, Bursa merkezde ise 100 liradan satılıyor.
Filliz, manda sütünden elde edilen kaymağın da oldukça verimli olduğunu belirterek, 5 kilo manda sütünden yaklaşık 700 gram kaymak çıktığını söyledi.
Ayda 1 ton manda yoğurdu satıyorlar
Mehmet Filliz, eşiyle birlikte işletmede elde ettikleri sütü işleyerek farklı ürünlere dönüştürdüklerini söyledi. Özellikle manda yoğurduna yoğun talep olduğunu belirten Filliz, günde yaklaşık 40 kilogram, ayda ise 1 ton civarında manda yoğurdu sattıklarını aktardı.
Müşteri taleplerine göre manda peyniri de ürettiklerini belirten Filliz, yaz aylarında ise dondurma üreticilerine manda sütü tedarik ettiklerini ifade etti.
Bursa merkezdeki müşterilerin siparişlerini cumartesi günleri kendi araçlarıyla dağıttıklarını söyleyen Filliz, böylece köyde üretilen doğal ürünleri doğrudan tüketiciyle buluşturduklarını belirtti.
“Bu iş biraz sabır işi”
Yaklaşık yarım asırdır manda yetiştiriciliği yapan Filliz, mesleğin gençler arasında yeterince ilgi görmemesinden de yakındı.
Manda yetiştiriciliğinin uzun vadeli emek isteyen bir iş olduğunu vurgulayan Filliz, gençlerin bu mesleği öğrenmesini ve bölgedeki manda sayısının artmasını istediğini söyledi.
Filliz, “Gençlerimizin bu işi öğrenmesini ve manda sayısının çoğalmasını tabii ki isteriz. Ancak bu iş biraz sabır işi, semeresini almak uzun zaman alıyor” dedi.
Kendisinin de geçmişte inek yetiştiriciliğini denediğini ancak başarılı olamadığını belirten Filliz, sonunda mandacılığa yöneldiklerini ve bu mesleğe tutunduklarını ifade etti.
Karaoğlan’ın manda ürünleri Türkiye’nin dört bir yanında
Uluabat Gölü kıyısında sürdürülen geleneksel manda yetiştiriciliği, Karaoğlan Mahallesi’nde yalnızca hayvancılık faaliyeti olarak kalmıyor. Manda sütünden elde edilen sucuk, yoğurt, kaymak ve peynir, bölge ekonomisine katma değer sağlıyor.