Konya'da Kipa, Adese ve Afra gibi alışveriş merkezleri tarafından kiloyla satılan kurbanlık hayvanlar, vatandaşların ilgisini çekiyor. Kurban pazarlarından kurbanlık almak istemeyen vatandaşlar, ceplerindeki paraya göre kurbanlık hayvanı kiloyla satın alıyor.
Günler öncesinden kurulan kurban pazarlarında küçükbaş hayvanlar 150 ile 500 YTL, büyükbaş hayvanlar ise bin ile 4 bin YTL arasında değişen fiyatlara satılıyor. İç Anadolu'da kurbanlık hayvanların fiyatları daha ucuzken, İstanbul'da bu fiyatlar biraz daha artıyor. İstanbul'da kurbanlık küçükbaş hayvanların fiyatı 500 YTL'ye kadar çıkarken, bu rakam Konya'da 350 YTL'yi geçmiyor. Yine İstanbul'da 2 bin ile 4 bin YTL arasında satılan büyükbaş hayvanlar, Konya'da bin ile 3 bin YTL arasında değişen fiyatlara alıcı buluyor. Vatandaşların bütçesine göre kurbanlık alması için ise değişik yöntemler uygulanıyor. 2005 yılında kredi kartına taksitle kurbanlık satışları dikkat çekerken, bu yıl kilo ile satılan ve taksitle verilen kurbanlıklar dikkat çekiyor.
Nakit parası olan vatandaşlar kurban pazarlarından pazarlık yöntemiyle kurbanlık hayvanlarını satın alırken, cebinde nakdi az olanlar taksitle veya kiloyla alıyor. Kurban pazarlarında alınan hayvanların pazarın ortamına göre satışı gerçekleşirken, en uygun fiyatın da, en pahalı fiyatın da pazardan çıkacağı belirtiliyor. Öte yandan taksitli alınan kurbanlıkların, pazara göre yüzde 5 ile 20 arasında değişen fiyat artışı gerçekleşiyor. Kilo ile satılan küçükbaş hayvanların fiyatları ırkına göre 7 YTL ile 8 YTL arasında değişiyor. Konya'da ve diğer şehirlerdeki mağazalarında kilo ile kurbanlık satışı başlattıklarını belirten alışveriş merkezi yetkilileri, "Vatandaşların parasına göre kurban almasını sağlamak istedik. Bunun için de belirlenen uygun fiyatlarla canlı olarak tartılan kurbanlıklar satılıyor. Böylelikle parasına göre vatandaş kurbanlık alabiliyor" dedi.
KURBANLIK ALIRKEN KİLODA YANILMAYIN!
Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nca hazırlanan, tarım il ve ilçe müdürlüklerinden temin edilebilen “Sığırlarda Göğüs Çevresine Göre Tahmini Ağırlık Cetveli” ile pazara kurbanlık almaya giden vatandaşların işi kolaylaşıyor. Büyükbaş hayvanların besili ve besisiz olarak iki ana başlıkta yer aldığı cetvelde, santimetre cinsinden göğüs çevresi ölçülerine göre hayvanların ortalama canlı ağırlıkları ayrıntılı olarak ele alınıyor.
Cetvelde, besili bir sığırın ön bacaklarının hemen arka kısmından ölçülen göğüs çevresinin 177 cm olduğu düşünüldüğünde, bu hayvanın canlı ağırlığı 482 kg olarak tahmin ediliyor. Cetvelde göğüs ölçüsü 232 cm olan besili bir hayvanın ise tahminen 1 ton 80 kilogram olarak hesaplanıyor. Tahmini canlı hayvan ağırlığını ölçmekte kullanılan cetvel, hem alıcının hem de satıcının işini pratik olarak kolaylaştırıyor. Sığırlarda göğüs çevresine göre tahmini ağırlık cetvelini edinen vatandaşların, kurbanlık büyükbaş almak üzere pazara giderken yanlarında hayvanın göğüs genişliğini ölçmek için yanlarında bir mezura bulundurmaları gerekiyor.
Bu ölçüm sonucu sadece canlı hayvan ağırlığı değil, hayvanın toplam ağırlığının yüzde 60’ı, hayvandan çıkacak et miktarını yaklaşık olarak gösteriyor. Yani cetvel, 200 kilogram toplam canlı ağırlığına sahip bir hayvanın 120 kilogram et çıkaracağı bilgisini veriyor. Cetvel yardımıyla bulunacak değerlerde, büyükbaş hayvanların canlı ağırlığı ve çıkaracağı et miktarında 5 kilogram yanılma olabiliyor.
KEÇİLER YARI YARIYA DAHA UCUZ
Ormanların en büyük düşmanı olarak gösterilen keçilerin sayısını azaltmaya yönelik başlatılan çalışmalar yüzünden, ellerindeki keçilerden kurtulma telaşına giren üreticiler keçi fiyatlarının azalmasına yol açtı. Bu yüzden İç Anadolu’da açılan kurban pazarlarında ucuz fiyatlarla satışa sunulan keçinin bolluğu dikkat çekiyor. Konya Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Veli Öz, yaklaşan Kurban Bayramı dolayısıyla hareketlenen hayvan pazarlarında sığır ve koyun fiyatlarında geçen yıla göre herhangi bir değişiklik yaşanmazken keçi fiyatlarında yarı yarıya varan düşüş görüldüğünü söyledi.
Çevre ve Orman Bakanlığı’nın son yıllarda açıkta keçi yetiştiricilerine uyguladığı cezalar ve yasaklamalardan dolayı yetiştiricilerin istenilen işletme şartlarını yerine getiremediği için keçiciliği bırakmak zorunda kaldığını vurgulayan Öz, Kurban Bayramı’nın üreticilerin keçilerinden kurtulmak için iyi bir fırsat olduğunu bildirdi.
KOYUNA GÖRE KEÇİNİN ENERJİSİ DAHA DÜŞÜK
Keçi etinin, diğer alternatiflere göre daha ağır kokulu olduğu gerekçesiyle tercih edilmediğini ancak, bunun tüm keçiler için aynı olmadığını dile getiren Öz, şunları kaydetti: Keçi etinin bu derece kötü bilinmesinin sebebi, ‘teke’ olarak bilinen yaşlı erkeklerin etine sinmiş olan kötü kokudan kaynaklanmaktadır. Hâlbuki aynı koku yaşlı tüm erkek hayvanlarda olmakta, lezzet olarak zaten yaşlı erkekler hem büyükbaş hem küçükbaş hayvanlarda tercih edilmemelidir. Keçi eti koyun etine göre daha ince lifli ve daha az yağlıdır. Keçi eti sığır etine göre yüzde 47, koyun etine göre yüzde 54 daha yağsızdır. Bir kilogram koyun eti 2 bin 750 kalori iken bir kilogram keçi etinde bin 440 kalori bulunmaktadır.
Ayrıca keçi etinin daha az kolesterol içerdiğini dile getiren Öz, “Özellikle keçilerde 1–2 yaşlarında dişi veya erkeç adını verdiğimiz 1–2 yaşlarında erkek hayvanlar tercih edilmelidir. Vatandaşlarımız bu konuda duyarlı olmalı, bilinenin aksine keçi etinin sağlık için daha yararlı olduğu unutulmamalıdır” dedi. Öz, ucuzluğu ve sağlık açısından daha faydalı olması nedeniyle keçilerin koyunlar ya da sığırlara alternatif olarak düşünülebileceğini sözlerine ekledi.
MUTLAKA BİR BİLENLE BİRLİKTE ALINMALI
Konya Kasaplar Odası Başkanı Mehmet Cengiz ise kurbanlık hayvan alırken mutlaka bir bilen ile birlikte alınması gerektiğini belirterek, "Kurbanlık hayvandan anlamıyorsanız biz oda olarak gerekli yardımı sağlıyoruz. Bizzat başvuranlarla ilgilenip kurbanlarını satın almalarında yardımcı oluyoruz. Konya'da satılan kurbanlık hayvanların fiyatlarının uygun olmasının temel sebebi kira ve nakliye fiyatının az olması. İstanbul'a giden hayvanlar gösterişli ve kilolu olmalarının yanı sıra mal sahipleri yüksek nakliye ve kira bedelleri ödüyor" şeklinde konuştu. Cengiz canlı olarak kilo ile kurbanlık satışını da değerlendirerek, "Canlı hayvanı satın alırken tarttığınızda 25 kilo geliyorsa, kestikten sonra bunun yüzde 55'ini çıkmanız gerekiyor. Yüzde 45'i kemikli et olarak elinize geçiyor" diye konuştu. Memleket, iha, aa