SSK, Bağkur ve Emekli Sandığı’nı tek çatı altında toplayan Genel Sağlık Sigortası yasalaşmasının ardından daha yürürlüğe girmeden etkilerini göstermeye başladı. Resmi Gazetede yayınlanan ve 1 Ocak 2007 tarihinde uygulamaya girecek Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na göre işçi, memur, esnaf ve emekli olduktan sonra çalışmaya devam edenlerin prim matrahları ve oranları eşitleniyor. Emekli olduktan sonrada çalışmaya devam edenlerin ödeyecekleri ‘sosyal güvenlik destek primi’nde yüzde 33,5 ila 39 oranında prim alınacak. Hükümet’in yeni düzenlemeyle sosyal güvenlik destek primi oranı yüzde 33,5'a çıkarılarak esnafa, tüccara, avukata, doktora, notere, şirket ortağına “emekli olma” ya da “emekli olduktan sonra işine devam etme” dediği öne sürülüyor.
Konu hakkında görüşlerini aldığımız Rampalı Çarşı’da kitapçılık yapan Atilla Koç, 1 Ocak 2007’de uygulamaya geçecek yasadan yakınıyor. Koç, “Esnafı çalışmaya teşvik etmesi gerekirken insanları çalışmaktan soğutuyorlar. Zaten adamların aldığı ücret çok düşük. İnsanlar bu durumda ailelerini nasıl geçindirsin. Mecburen çalışacaklar ama bu uygulamalarla çalışmak neredeyse suç haline geliyor” diye konuşuyor. Maliyecilerin “ya beyannameni yükselt ya da denetimlerimi sıklaştırırım” tavrını eleştiren Koç, “Emeklilerin çalışması istenmiyor. İstihdam imkanı sağlayan, devletine vergi kazandıran emeklilerin önü tıkanıyor. Rampalı Çarşı’da 6 emekli işyerlerini kapattı. Bazıları da yakınlarına devretmeye başladı. Çünkü maaşlarında yüzde 33 oranında bir kesinti yapılacak” dedi. Esnafın yasanın getirdiklerinden habersiz olduğunu anlatan Koç, İnsanların demokratik haklarını kullanarak işyeri açtığını hatırlatırken şu sözlere yer veriyor: Vatandaşlık hakkımı kullanarak işyeri açacağım, devletime vergi vererek en önemli desteği sağlayacağım, belki de işsiz insanlara ekmek kapısı olacağım ama buna rağmen benden çalışmamamı isteyeceksin. Böyle şey olmaz.
Konya Serbest Muhasebeciler ve Mali Müşavirler Odası Başkanı Ahmet İçyer de sosyal güvenlik kurumlarının bütçede açtığı gedikleri kapatma yolunun emeklilerden alınan yüzdelik oranlarla aşılamayacağına dikkat çekiyor. Şu anda işyeri çalıştıran emeklilerin yüzde 10 pirim ödediğini hatırlatan İçyer, insanların yıllarca emek verdikten sonra tekrar çalışmak istemesinin keyfiyetten değil zorunluluktan kaynaklandığını belirtiyor. İçyer, “Bu yasayı uygun görmüyoruz. Emeklilerin aldığı aylıkların düşük olması nedeniyle insanlar çalışmak zorunda kalıyor. Hükümet geçimini sağlayacak kadar maaş verse o zaman yeni yasayı kimsenin eleştirmeye hakkı olamaz” şeklinde konuşuyor.
Emeklilerin kahvehane köşelerinde boş zaman geçirmemeleri ve zor şartlar altında kaldıkları için çalışmak zorunda olduklarını belirten Türkiye İşçi Emeklileri Derneği Konya Şube Başkanı E. Müslim Delibaş ise, Konya’da 42 bin SSK emeklisi bulunduğunu hatırlatarak “Sosyal Güvenlik Destek Primi’nin yüzde 10’dan yüzde 33’e çıkarılması çok kötü bir gelişme. İşçi emeklisi mağdur durumda. Bu yasayla daha da mağdur duruma gelecek. İnsanların çalışması engellenmemeli” diye konuştu. Hüseyin Öğüt-Memleket