Rus edebiyatının önemli isimlerinden Faddey Bulgarin’in 1829 yılında kaleme aldığı ve döneminde büyük yankı uyandıran romanı İvan Vıjigin, Erkam Temir’in çevirisiyle Türkçeye kazandırıldı. Yeditepe Yayınevi tarafından "Soylu Soysuz" adıyla basılan 480 sayfalık eser, 19. yüzyıl Rus edebiyatının uluslararası ölçekte ses getiren ilk örnekleri arasında yer alıyor.
İlk yayımlandığı dönemde Rusya’da geniş kitlelere ulaşarak edebiyat tarihinin ilk "bestseller" örneklerinden biri olan eser, kısa sürede Fransızca, Almanca, İngilizce, İtalyanca ve Lehçe gibi pek çok dile çevrilerek dünya edebiyat kamuoyunun da dikkatini çekti.
Toplumsal hiciv ve bürokrasi eleştirisi
Pikaresk roman geleneğinin izlerini taşıyan Soylu Soysuz, başkişisinin yolculukları üzerinden dönemin Rus toplum yapısını ayrıntılı biçimde gözler önüne seriyor. Eserde; taşra bürokrasisindeki rüşvet çarkı, makamların kişisel çıkarlar için kullanılması, aristokrasinin ikiyüzlülüğü, ticaret dünyasındaki hileler ve adalet sistemindeki yozlaşma sert bir dille eleştiriliyor. Bulgarin, mizah ve toplumsal hiciv unsurlarını kullanarak iyilik ile kötülük, erdem ile yozlaşma ve gerçek aşk ile çıkar ilişkileri arasındaki çatışmaları işliyor.
Puşkin ile yaşadığı polemiklerle tanınıyor
Özellikle ünlü şair Aleksandr Puşkin ile girdiği edebî ve kişisel çekişmelerle tanınan Bulgarin, Rus edebiyatının tartışmalı figürleri arasında gösteriliyor. Buna karşın İvan Vıjigin, 19. yüzyıl Rus romanının geçirdiği dönüşümü ve toplumsal gerçekçiliğin gelişimini kavramak adına temel kaynaklardan biri sayılıyor.
Yeditepe Yayınevi etiketiyle raflardaki yerini alan eser, okuyuculara hem dönemin Rus toplumunu inceleme hem de Rus edebiyatının biçimlenme sürecine farklı bir açıdan bakma imkânı sağlıyor.