Ülkemizde 32 binden fazla kişi organ nakli sırasındayken her yıl binlerce hasta nakil olamadan hayatını kaybediyor. Beyin ölümü gerçekleşmiş bir donörden alınan kalp, akciğer, karaciğer, böbrek, ince bağırsak, pankreas ve rahim gibi organlar sayesinde yaklaşık 7-8 hastanın yeniden yaşama tutunması mümkün hale geliyor.
Türkiye ve Dünya Arasındaki Yanıt Oranı Farkı
Organ bağışında en kritik süreç, beyin ölümü sonrasında ailelerden alınan onayda yaşanıyor. Türkiye genelinde beyin ölümü aile onay oranı yalnızca yüzde 20 seviyelerinde seyrediyor. Yani gerçekleşen her 10 beyin ölümünden sadece 2'sinde aileler nakle izin veriyor. Bu oran ABD ve Avrupa’da yüzde 70-75, İspanya’da ise yüzde 80 seviyelerine kadar yükseliyor. Bölgesel verilere bakıldığında Bursa yüzde 40, İzmir yüzde 30 ve Samsun yüzde 25-30 bandıyla öne çıkarken; Konya ve Antalya yüzde 20 civarı ile Türkiye ortalamasına paralellik gösteriyor.
Endişeler ve Yanlış Bilinen Gerçekler
Ailelerin bağış kararını zorlaştıran en büyük faktörlerin başında bitkisel hayat ile beyin ölümü arasındaki farkın tam bilinmemesi geliyor. Kalbi çarpmaya devam etse de tıbben ve hukuken vefat etmiş kişilerin durumu zaman zaman karıştırılabiliyor. Ailelerin bir diğer büyük çekincesi ise cenaze bütünlüğünün bozulması korkusu. Ancak uzmanlar, nakil ameliyatlarının tamamen estetik bir anlayışla ve tıbbi kurallara uygun yapıldığını, cenazenin usulüne göre hazırlanıp aileye teslim edildiğini vurguluyor.
e-Nabız Üzerinden Kolayca Bağış Yapılabiliyor
Organ bağışlama sürecini kolaylaştırmak amacıyla Sağlık Bakanlığı yeni adımlar attı. Vatandaşlar artık e-Devlet ve e-Nabız platformları üzerinden birkaç adımda organ bağışı başvurusunda bulunabiliyor. Diyanet İşleri Başkanlığı'nın da vurguladığı gibi organ bağışı "candan cana yapılan en büyük sadaka" olarak nitelendiriliyor.