İstanbul'un tarihi yarımadasında, görenleri hayrete düşüren bir mimari yapı yükseliyor. Geç Roma (Doğu Roma) döneminden günümüze miras kalan Beyazıt Birinci Sarnıcı (Vezneciler Sarnıcı), bugün kelimenin tam anlamıyla modern kent yaşamının altında eziliyor. Yüzlerce yıllık taş kemerlerin hemen üzerinde, günümüzde aktif olarak kullanılan bir elektrik dağıtım hizmetleri binası bulunuyor. Uzmanlar, altı antik çağ, üstü ise modern döneme ait olan bu yapının, İstanbul'un çok katmanlı tarihini gösteren en ilginç ve çarpıcı örneklerden biri olduğunu belirtiyor.
Alt Geçit Yaparken Zarar Verdik
Sanat tarihçisi ve turist rehberi Oğuzhan Karadirek’in aktardığı bilgilere göre, bu bölge Doğu Roma zamanında şehrin kalbi, yani en hareketli merkezlerinden biriydi. Hemen yakınındaki Theodosios Forumu ve İstanbul Üniversitesi içindeki bazilika kalıntıları, sarnıcın o dönem büyük bir kamusal yapıya ya da manastıra su sağlamak için yapıldığını gösteriyor. Uzun yıllar toprak altında gizli kalan bu tarihi miras, ilk kez 1956 yılındaki meydan düzenleme çalışmalarında gün yüzüne çıkarıldı. Ancak ne yazık ki, 1965 yılında Vezneciler alt geçidi açılırken yapının bir kısmı geri dönülemez şekilde tahrip edildi.
Kültürel Miras Acil Restorasyon Bekliyor
Geçmiş yıllarda sarnıcın çevresinde insanların vakit geçirebildiği çay bahçesi ve büfe gibi alanlar bulunurken, zamanla güvenlik gerekçesiyle etrafı kapatıldı. Bugün ise tarihi kemerlerin arkası yabani bitki örtüsüyle kaplanmış ve bakımsızlığa terk edilmiş durumda. Üzerindeki modern binanın geçmiş dönemdeki resmi kurul kararlarıyla yapıldığı tahmin ediliyor. Uzmanlar, bu benzersiz kültürel mirasın korunması, etrafının temizlenmesi ve vatandaşların güvenle ziyaret edebileceği modern bir gezi alanı haline getirilmesi için acilen bakım ve restorasyon yapılması gerektiği çağrısında bulunuyor.