Konuşmasına eski Türk şiirinin temel taşlarını anlatarak başlayan Prof. Dr. Sinan Gönen, tarihteki ilk Türk şairleri arasında Aprınçur Tigin, Kül Tarkan ve Yusuf Has Hacib gibi isimlerin yer aldığını belirtti. Türk şiirinin milli vezninin hece ölçüsü olduğunu vurgulayan Gönen, ilk kafiye örneklerinin mısra başlarında görüldüğünü, zamanla bu yapının mısra sonuna evrildiğini ifade etti.

"Eserlerimizi Takip Etmekte Zorlanıyoruz"

Türklerin yerleşik hayata geçiş sürecinde yazılı mirasın aktarımında ciddi boşluklar oluştuğunu söyleyen Gönen, Orhun Abideleri ile Kutadgu Bilig arasındaki yaklaşık 350 yıllık dönemde sözlü kültürün izlerini sürmenin zorluğuna değindi. Gönen, "Kutadgu Bilig ve Dîvânu Lügâti't-Türk gibi dev eserlere sahip olsak da, aradaki sözlü dönemi yazıya dökemediğimiz için edebi sürekliliği takip etmekte güçlük çekiyoruz" dedi.

Dede Korkut’un Kayıp Şiirleri ve Batıdaki Nüshalar

Dede Korkut hikâyelerinin Türk kültürü için hayati önemine değinen Gönen, ünlü Türkolog Fuat Köprülü’nün "Dede Korkut'u terazinin bir kefesine koysanız, tüm Türk edebiyatından ağır basar" sözünü hatırlattı. Eserin 11. yüzyılda tamamen şiir formunda olduğunu ancak 15. yüzyılda yazıya geçirilirken yarısının nesre dönüştüğünü belirterek; Dresden, Vatikan ve Türkmen Sahra nüshalarına işaret ederek milli mirasın korunmasındaki eksiklikleri eleştirdi.

Folklorun Silah Olarak Kullanılması ve "Fabrikasyon Kültür"

Halk bilimi (Folklor) çalışmalarının önemine dikkat çeken Gönen, bu alanın geçmişte yabancı araştırmacılar tarafından stratejik amaçlarla kullanıldığını savundu. Amerikalıların geçmişi olmayan bir millet olarak "fabrikasyon folklor" ürettiğini, Rusların ise Türk toplumlarını ayrıştırmak için Kiril alfabesini farklı varyasyonlarla dayattığını belirterek, "Yabancılar kültürümüzü bizden daha yakından incelerken, biz ninnilerimizi bile koruyamıyoruz" uyarısında bulundu.