Konya'da Fırın Kebabı ve Tandır
Konya’da kuzu iki şekilde pişirilir. Biri fırında diğeri tandırda ...Kuzunun fırında pişirileni “fırın kebabı” ,tandırda pişirileni “çebiç” ya da “tandır kuzusu” olarak adlandırılır. Günümüzde bazı lokantalarda f
Nevin Halıcı
Selçuklulardan günümüze taşıdığı kültürel zenginliklerle Konya çok önemli mutfağa sahiptir;ama ne yazık ki kimse bunun farkında değildir. Dünyada ,13. Yüzyılda adına anıt mezar yaptırılan Mevlana'nın ünlü aşçısı Ateşbaz-ı Veli Konya'nın Meram ilçesindedir. Ev ve dışarı yemekleri ile Konya yerli yabancı çok kimsenin ilgisini çekmektedir. Yakın bir gelecekte Mevlana'dan sonra Konya Mutfağı Turizm açısından ikinci sıraya yerleşmeye adaydır. Ancak Konya Mutfağı'nın farkına vardığımız ve yeterli şekilde koruyup tanıtımını yaptığımız zaman bu gerçekleşebilcektir.
Feyzi Halıcı'nın öncülüğünde 1986'da, iki yıl aralıklarla gerçekleştirilen beş uluslar arası yemek kongrelerinde Konya'ya gelen dünyanın en önemli yemek otoriteleri Ateşbaz'ı Veli türbesini ziyaret ettiklerinde buyülenmişler ve bu uzmanlarda Alan Davidson pps adlı dergisinde: “Konya'ya bir turist gibi geldik ,ama hacı gibi döndük” diye yazmıştır.Geçen yıl Konya'ya gelen Amerikalı yemek editörü Charles Perry,Cemo'da yediği etli ekmek türlerine hayranlığını belirtmiş,Hollanda 'da yaşayan Hint asıllı yemek uzmanı Gaitry Chandraİtalyanlar etli ekmeği tanımalı ve pizalarına İtalyan etli ekmek demeliler diyerek hayranlığını belirtmiştir.
2003 yılında Konya Köşk Lokantası'nda ev yemeklerini tanıyan Kevin Gold İngiltere'deki yemek dergisinde, 2003 yılının dünyadaki en seçkin on lokantasından biri olarak Köşk lokantasını göstermiştir. Bunlara pek çok örnekler ilave edilebilir.
Her konuda olduğu gibi kültür değerlerimizi hızla harcamaktayız ki;Konya Mutfağı da bunlardan biridir. Etli ekmeğe arap kökenlidir ;küflü peynire “rocfort”; peynir şekerine Mevlana şekeri demek gibi...
Ama bunlar arasında en üzüntü vereni, yüzyıllardan bu yana gelen fırın kebabına tandır adını vermektir.
Konya'da kuzu iki şekilde pişirilir. Biri fırında diğeri tandırda ...Kuzunun fırında pişirileni “fırın kebabı” ,tandırda pişirileni “çebiç” ya da “tandır kuzusu” olarak adlandırılır. Ancak günümüzde bazı lokantalarda fırın kebabına tandır adı takılmaktadır. Bu hem yemek listelerinde hem de lokantaların tabelalarında yer almaktadır. Kevin Gold'un “elle yenildiğinde ilahi bir lezzete ulaşılır” dediği fırın kebabı artık tandır olarak adlandırılmaya başlanmıştır ki bu ileride Konya mutfak kültüründe bir karmaşaya neden olacaktır.
İlgili kuruluşlar bu konuda en yakın zamanda tedbir almalıdır. Fırın kebabı yazan kuruluşları bir plaketle ödüllendirmek,fırın kebabı yerine tandır yazan kuruluşlara ruhsat vermemek gibi tedbirler bunlardan bazılarıdır.
Konya Mutfağı'nın farkına varmak,değerlerini ortaya çıkarmak,uluslar arası düzeyde sunulur hale getirmek hedefimiz olmalıdır. Dünyada artık tarih,doğa güzellikleri vb turlarının yanı sıra mutfak için de geziler düzenlenmektedir. Şimdiden buna hazırlıklı olmak bir kültür ve turizm değerimiz olan Konya Mutfağı'nı korumak, yaşatmak ,geliştirmek hepimizin görevi olmalıdır.