• BIST 94.437
  • Altın 194,212
  • Dolar 4,7316
  • Euro 5,4729
  • Konya 13 °C
  • Oylar hangi halde geçerli, hangi halde geçersiz sayılacak?
  • 24 Haziran seçimleri Milletvekili kesin aday listesi
  • 24 Haziran'da nasıl oy kullanılacak? Oylar nasıl sayılacak? Yeni sistemle ilgili bilinmeyenler
  • Oylar hangi halde geçerli, hangi halde geçersiz sayılacak?
  • 24 Haziran seçimleri Milletvekili kesin aday listesi
  • 24 Haziran'da nasıl oy kullanılacak? Oylar nasıl sayılacak? Yeni sistemle ilgili bilinmeyenler

Nusayrilik

Doç. Dr. Murat Kayacan

Suriye’nin diktatörü Beşşar Esed’in babası Hafız’ın (1930-2000) mezhebi, Suriye nüfusunun yüzde 10-12’sini oluşturan Nusayri mezhebiydi.[1] 2005’te Beşşar iktidara gelince yeni bir ekip kursa da babasının izinden giderek devlet kademelerinde Nusayri yapılanmasını muhafaza etti. Ceren Kenar’ın Taraf Gazetesindeki yazısında belirttiği gibi Nusayriler Suriye ordusunun  %70’ni oluşturmaktadır. Nusayrilerin, yönetim kademelerindeki üst düzey elemanlarının adları Cengiz Çandar’ın II. Suriye Muhaberatı (4.08.2012) adlı yazısından öğrenilebilir.

Peki, bu Nusayrilik mezhebi neyin nesidir?

Muhammed b. Nusayr’ın öğretisine bağlı olarak gelişen Nusayrilik; Fenike paganizminden ve Hıristiyanlıktaki Teslis inancından, çeşitli Hıristiyan törenlerinden ve bayramlarından da etkilenmiştir.[2] Nusayri olarak tanımlanan Arap Alevileri diğer kimliklerden de (Hıristiyan Ermeniler, Arap Hıristiyanlar vs.) simgeler kullanmaktadır.[3]

Nusayrilere göre, bâtın ve zâhir kavramları Kuran-ı Kerim’in dışında değildir. Onlara göre, Kuran’da yer alan tüm ayet ve sureler birbiriyle ilişkisi içinde ele alınabilecek zıtlıklar yani, görünen ve görünmeyen üzerine inşa edilmiştir. Özellikle, onların dine giriş ayinlerinde eğitim ve ibadet amaçlı kullandıkları Kitabu’l-Mecmu adlı eserde[4] geçen ‘mevlâ’ kelimesi; bu zıtlıkların anlaşılmasında önemlidir.[5] “Mevlâ” Nusayrilerin zihinlerinde, yalnızca “sevgi ve dostluk” anlamında değil, koruyup gözeten, destek veren, yöneten anlamında hem Allah hem de Hz. Muhammed (s) ve ondan sonraki yönetici[6] Hz. Ali için kullanılmaktadır. Kelimenin bu şekilde kullanımı ise, Hz. Ali’nin hem dünyevi (zâhiri) hem de ilahi (bâtını) niteliğine işaret etmektedir. Dolayısıyla, mevlâ olan Hz. Ali hem siyasi ve dini bir liderdir hem de ilahtır.[7] İlk önce yaratıldığı söylenen Nusayrilere “Ben sizin Rabbiniz değil miyim?” diye sorup “Elbette” yanıtını veren de Hz. Ali’dir.[8]

Kur’an’daki Allah’ın sıfatları; Nusayrilerin itibar ettiği Hutbetü’l-Beyân’da ve Kitabu’l Mecmu’da Hz. Ali’ye mal edilmektedir. Kitabu’l-Mecmu’un ‘Sücut (Secde)’ duasında nur kabul edilen Hz. Ali şu şekilde anılmaktadır:  

Ey Ali! Ey büyük! Ey en büyükten daha büyük! Ey güneşi ve değişken ayı yaratan!

Ey Ali! Ey Ali, izzet senindir! Ey Ali, birlik sana aittir! Ey Ali, mülk senindir!

Ey mevlâm! Ey arınmısların Emiri! Ey Ali (yüce), ey büyük!”[9]

Uydurmaca surelerden oluşan Kitabu’l-Mecmu’daki bu duada mevcut ifadeler apaçık şirktir!

Nusayri inancında Selmân-i Fârisî’nin, Cebrail’in kendisi olduğuna inanılmaktadır. Nur olan Ali; nurunun nurundan Hz. Muhammed’i ve Hz. Muhammed’de Yaradan’ın emri ile kendi nurundan Selmân-i Fârisî’yi yaratmaktadır.”[10]

Nusayrilerde kadınlar yarımdır ve onlara bâtın bilgisi verilmez. Tam kabul edilen erkekler o bilginin muhatabıdır.[11] Ayrıca erkek tanrıyla doğrudan ilişkilidir ve O’na kesilecek kurban da erkek olmalıdır. Erkek ve onu temsil eden şeyler temizdir ama kadın ve onu temsil edenler kirlidir.[12] Bu prensipler, Nusayriler üzerindeki gayr-i İslami unsurların etkisini göstermektedir.

Nusayrilerde Allah’ın nurunun indiği yer kabul edilen türbeleri ziyaret, daha çok kadınların ve çocukların yaptığı bir ibadettir. Kadınlar bu ziyarete dair ritüelleri (Allah olduğu düşünülen) Hızır için yaptığını düşünmektedir.[13] Hızır ile Allah, erkeklerin zihinsel dünyalarında Ali’dir.[14]

Birtakım özelliklerini aktardığımız Nusayrilik mezhebinin hak mezhep olarak görülemeyeceği ortadadır. 1921-38 yılları arasında Kudüs Baş Müftülüğü yapan ve Arap milliyetçisi olarak tanınan M. Emin el-Hüseyni, Batılı işgalciler karşısında Suriye halkını birleştirmek amacıyla Suriye Alevilerinin Müslüman olarak tanınmalarına dair yayınladığı fetva[15] (1.07.1936) politiktir ve dini açıdan gerçeği yansıtmamaktadır. İbn Teymiye’nin Risale fi’r-Red ‘ale’n-Nusayriyye başlıklı fetvasında ifade edildiği gibi Nusayrilik sapkın bir mezheptir.

İnşallah Özgür Suriye Ordusu eliyle Allahu Teala Suriye’yi bâtıl unsurlarla dolu Nusayrilik inancına mensup olanların zulüm üreten mekanizması olan Baas’tan kurtaracaktır.



[1] Özbek, Tarık, Nusayri Etnik Kimliğinin Simgesel Oluşumu,  Basılmamış Yüks. Lis. Tezi, Hatay, 200, s. 30.

[2]  Arıngberg-Laanatza’dan naklen A.e., s. 94.

[3]  A.e., s. 2.

[4] Yukarıda belirttiğimiz Kitabu’l-Mecmu adındaki eser on altı sureden oluşmakta ve Nusayri inancının temelini teşkil etmektedir. 957 veya 968 yıllarında ölen Hamdan el-Hasibi tarafından beş sure halinde yazılmıştır. Surelerin geri kalanı ise, Hasibi sonrası önde gelen din adamları tarafından oluşturulmuştur bkz. A.e., Hüseyin Türker’den naklen bkz. A.e., s. 36. Görüldüğü gibi, eserin bölümlerinin isimlendirilme biçimi onun Nusayriler açısından Kur’an gibi değerlendirildiği anlamına gelmekte olup İslam tarafından hoş görülemeyecek bir cehalet örneğidir.

[5] A.e., s. 36.

[6] İlk üç halifeye Kitabu’l-Mecmu’nun Arınma suresinde şöyle denilmektedir: “Lanet olsun Ebu Bekir’e, Osman’a, Ömer’e” bkz. A.e., s. 57.

[7] A.e., s. 37.

[8] A.e., s. 16.

[9] A.e., s. 41.

[10] A.e., s. 42.

[11] A.e., s. 46.

[12] A.e., s. 50.

[13] A.e., s. 51.

[14] A.e., s. 112.

[15] Arıkan, Pınar, “Suriye’nin Nusayri Yüzü ve İran”, Ortadoğu Analiz, Temmuz 2012, Cilt. 4, Sayı. 43, s. 19.

 

UYARI: Çok uzun metinler, küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Yorumlar
raaaaa
31 Aralık 2015 Perşembe 23:12
23:12
hz alı nın ılah oldugunu kanıtlayacak tek gercek halkın onunde olu bır zatı kemıklerı curumus haldeyken dırıltmesıdır
88.254.75.95
SİNAN MERİÇ
20 Ocak 2014 Pazartesi 16:27
ALEVİLİK
memleket.com.tr internet sitesinde hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı ve kanıtlanmamış iddialar içeren, büyük harflerle yazılmış ve site dışına link veren yorumlar onaylanmamaktadır. Anlayışınız için teşekkür ederiz....
85.99.137.250
ahmet peker
24 Aralık 2013 Salı 02:26
yalan
iftiralardan baska bi sey yok bu yazida herkesin dinine saygilutfen
31.167.200.67
has mer
22 Aralık 2013 Pazar 15:38
yalan,iftira
hey akılsız yazar.Bilip bilmeden atıp tutmuşsun.Bir kere biz kadınlarımızı yarım görmeyiz.Zamanında alevilere zülüm katliam yaptıkları için bazı bilgileri korumak adına kadınlara verilmemiştir.Çünkü bu bilgileri kadınlar saklayamaz.Erkekler ise her türlü zülme karşı o bilgileri koruyabilirdi.
78.166.67.156
ömer KAYALI
25 Ağustos 2013 Pazar 15:36
ÇAKMA ALİM
ÇAKMA ALİM VE JEOPOLİTİĞİN DOKTORLARI
ANLAMAZ BU GARİBAN.
78.161.85.1
irfan ASLAN
16 Mayıs 2013 Perşembe 12:01
Nusayrilik
yakup a.s mın adı neden israil oldu hz yusufa güneş ay 11 yıldız secde etti anlamı nedir bunun dünyada da babası annesi 11 kardeşi secde etti bunun anlamı ne ve SECDE EDENLER ARASINDA DÜNYA NEDEN YOKTU...Bunlara cevap verebilirmisin.

zahir batın kuran dışında değildir die ifade kullanmışssın.ALi İmran suresi 7.ci ayeti hayatında hiç okumadın sen heralde..ANLAMIYORSAN Bilmiyorsan ki ayete göre bu aşikar cahilsin BU NUSAYRiLERiN SORUNU değil ilimde derinleşmemiş olanlarla mı uğraşacaz.????
46.1.52.194
irfan ARSLAN
16 Mayıs 2013 Perşembe 11:55
Nusayrilik
Tüm aleviler aptal bir siz akıllısınız.Eleştirdiğin yerleri aleviler bilmiyor düşünemiyor anlayamıyor zaten...Cahil oldugundan ve derin düşünme yetisinden mahrum oldugundan dolayı inkara gidip KURAN AYETLERiNi inkar etmiş oluyorsun bununda farkında değilsin.BANA CEVAP VER Dicem O hadis uydurma diceksin.DÜNYA YARADILMADAN 14 Bin yıl evvel ALi iLE BEN NURDUK dünyanın yaratılışını beraber izledik ne demek.12 Hititli 12 yakubun kabilesi 12 havari 12 imam bu nedir hz ali neden illede kabede dogdu
46.1.52.194
İmam Ali
02 Kasım 2012 Cuma 20:31
Harranlı İbn Teymiyye
İslam düşünce tarihinde hakkında en çok söz söylenen isimlerden birisi olan Harranlı İbn Teymiyye, Eşariler başta olmak üzere Ehl-i Sünnet hassasiyetine sahip kelamcılara sert eleştireler de bulunmuş, ulemanın hazır bulunduğu muhakemelerde sorgulanıp teşbih akidesinden ve icmaya aykırı fetvalarından dolayı defaatle cezalandırılmıştır.

Kendisi sapık ve sapınç olan bir şahısın( Harranlı İbn Teymiyye) fetvasıylamı nusayrilik sapık bir mezhep oluyor bu kadar mı senin bilgin doktor
88.252.179.92
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2008 Memleket | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0332 352 16 16 | Faks : 0332 352 11 66 | Haber Scripti: CM Bilişim