• BIST 79.417
  • Altın 590,89
  • Dolar 2,2335
  • Euro 2,8285
  • Konya 9 °C

Hasan Tahsin Emiroğlu

M. İhsan Konevi

KONYA-DERBENT AİLEMLİRENDEN ESBAB-I NÜZÜL İSİMLİ 16 CİLTLİK ESERİN YAZARI

 

(1901-2 Haziran 1988)

 

Kuran-ı Kerim ayetlerinin iniş sebeplerini geniş bir şekilde dünya da ilk kez yazan, Konya eski Müftülerinden Hasan Tahsin emiroğlu, Konya’nın Derbent ilçesi olukca yaylasında dünya ya gelmiş ve her fani gibi o da ölümü tatmış. 2 Haziran 1988 Perşembe günü Çukurmahalle (Yunusoğlu Mahallesi) Adak Caddesi, Hayırsever sokak 5/2’deki evinde akşam ezanları okunurken hayata gözlerini kapatmış, naşı 3 Haziran 1988 Cuma günü Kapı Camisinde Kılınan Cenaze namazından sonra da doğduğu ve hafız olduğu Derbent İlçesinde toprağa verilmiştir. Hasan Tahsin Emiroğlu’nun cenaze namazını öğrencilerinden Hafız Hoca İbrahim Kutlu kıldırmıştır.

 

Hasan Tahsin Emiroğlu, Eshabı-ı Nüzül isimli 16 ciltlik eseri dünya da ilk yazan kişi olmasına karşılık Derbent’tinde birçok ilklerine imzasını atmıştır. Hasan Tahsin Emiroğlu Cumhuriyet döneminin İmam Hatip Okulu’nun Derbent ilçesinden ilk mezunlarındandır.

Hasan Tahsin Emiroğlu, Derbent’ten çıkan ilk Yedek Subaylarındandır.

Hasan Tahsin Emiroğlu, Derbent’ten yetişen ilk müftüdür.

Hasan Tahsin Emiroğlu, İmam Hatip okulunu bitirdikten sonra dışarıdan Erkek Öğretmen Okulunu da ilk bitirenlerdendir. Hasan Tahsin Emiroğlu’nun dedesinin ismi Mevlüt’tür. Babaannesinin imside Fatma’dır.

 

Mevlüt Hacı, o tarihlerde Konya’nın en meşhur hocası âlimi Kadınhan’lı arıcızade Hacı Hüseyin Efendi de okumuş ve onun yetiştirdiği en zeki öğrencilerindendir. Bu hocadan mezun olmuştur. Talebesi Mevlüt Efendi’nin zekâsına hayran kalan Hocası Hacı Hüseyin Efendi. Mevlüt isminin altına da “Mevlüt Çebib “ifade etmiştir.

Hasan Tahsin Emiroğlu’nun babasının ismi Osman’dır.

Annesi da Küçük Hafız Efendi Ahmet ve Raziye hamımın kızı Şerife Hanımdır.

Hasan Tahsin Emiroğlu, ailenin en küçük oğludur. Ali ve Mevlüt isminde iki ağabeyi vardır.

 

HASAN TAHSİN EMİROĞLU’NUN İLK TAHSİL HAYATI

 

Hasan Tahsin Emiroğlu orta halli bir ailenin en küçük çocuğudur. Dedesi Mevlüt Efendi ve babası Osman Efendi Derbent’in ileri gelen zeki ve çalışkan hocalarından olduğu için soy çekimi itibariyle de Hasan Tahsin zeki ve çalışkan bir çocukluk dönemi geçirmiştir. Her çocuk gibi Derbent’in 2300 metre yüksekliğindeki Aladağ’da koyun ve kuzu otlatmakla geçmiştir. Hasan Tahsin 6 yaşına gelince köyde adet olduğu üzere diğer arkadaşlarıyla birlikte annesinin göz nuru el emeği ördüğü torbasına “ELİF” cüzü koymuşlar ve mahalle mektebine göndermişlerdir.

 

Mektebe başlama töreninde de hocasına, “Eti senin kemiği bizim” diye teslim etmişlerdir. Arkadaşlarına oranla çok zeki olan Hasan Tahsin kısa zaman içinde Kur-an okumaya geçmiş hatim indikten sonra da Kur-an-ı Kerimi ezbere okumaya başlamıştır.

Hasan Tahsin’in hafızlık duası yapıtlıktan sonra da Medrese tahsiline başlamış dedesi Mevlüt efendi’nin Medresesine devam etmiş ilk yıl Emsile, Bina, Maksudu, ikinci yıl da Avamil ve izhar tahsil etmiştir. Birinci cihan Harbi çıkınca Osmanlı Hükümeti savaşa girmiş ve medresede okuyan öğrenciler savaşa gitmişler Hasan Tahsin’in yaşı tutmadığı için de savaşa katılamamış, bu arada da Hocanın vefatı üzerine de tahsil yapamaz duruma gelmişlerdir.

 

Ankara’da kurulan büyük Millet Meclisi tekrar medreselerin açılmasına karar verince Hasan Tahsin tekrar medresede eğitim ve öğretimine başlamıştır. Üç yıl gibi kısa bir zamanda ılgın Medresesine kaydolan Hasan Tahsin Ilgın Müftüsü Abdullah Hilmi Hazretlerinden Nahivden,: İzhar, Kafiye, Molla Cami’den: Fıkıhtan, Halibi, Kuduri, Müvteka okumuş Ta’til derslerinden de sarftan: Maksut, Izzi, Merah: Mantıktan İsaguci okumuştur. Mehmet Hoca Efendiden de Feraiz tahsil etmiştir.

 

Hasan Tahsin, İmam Hatip Okuluna devam ederken diğer taraftanda Aziziye Camisi İmam ve Hatibi Yağcızade Mustafa Hoca Efendi den Vücüh ilmini den “Takrib” Konya Müftüsü olan Yalvaçlı Ömer Vehbi Efendiden de Kafiye, onun damadı Karaviran’lı İbrahim Efendi den de ilmi Mania, beyan bedi ilimlerini tahsil etmiştir. Konya İmim Hatip okulu kapatılınca Hasan Tahsin Kütahya İmam Hatip Okuluna kaydını aldırmış tahsiline Kütahya da devam etmiş oradan mezun olmuştur.

 

1928 yılında Kütahya İmam Hatip Okulunu bitirmiştir.

Hasan Tahsin, Konya’ya dönmüş ve Konya Muallim Mektebinde, öğretmen okulunda açılan bir kursa katılmış kursu birincilikle bitirmiş ve ilkokul öğretmeni olmuştur.

Hasan Tahsin, 1928-1929 Eğitim ve Öğretim Yılında Ermenek’in Sarıveliler kasabasında İlkokul öğretmeni olarak göreve başlamıştır.

Hasan Tahsin 23/10/1929 günü Askere çağrılmış Isparta Hazırlık kıtasında altı ay kıt’a talimi yapmış ve İstanbul Harbiye okuluna sevkedilmiş. Harbiye mektebinde altı ay tahsilden sonra zabit vekili olarak Konya’da görevlendirilmiş.

 

Askerlik dönüşü Hasan Tahsin ılgın Mahmuthisar Tekke Köyü Öğretmenliğine atanmıştır. 1941 yılının eylül ayında ihtiyat askerliğe çağrılmış Manyas’ta bulunan Alay da katık komutanlığında bulunmuş, 25. tümen Karargah komutanlığı emrien verilmiş, üsteğmen olarak terhis olmuştur.

Hasan Tahsin, Askerlik dönüşü tekrar Mahmuthisar Tekke Köyü öğretmenliğine başlamış bir yıl sonra doğduğu Derbent ilkokuluna Başöğretmen olarak atanmıştır.

1952 yılında Konya Merkez Şehit Sadık Okulunda öğretmenliğe başlamış daha sonra da Akçeşme İlkokuluna atanmış ve burada sekiz yıl öğretmenlik yapmıştır.

 

Hasan Tahsin Emiroğlu, 1962 yılında Konya Müftülüğüne getirilmiştir.

Hasan Tahsin Emiroğlu 1965 yılında Adana Müftülüğüne 1967 yılında Ankara Bala Müftülüğüne, atanmış ve kendi isteği ile 1969 yılında emekli olmuştur.

Hasan Tahsin Emiroğlu emekli olduktan sonra boş durmamış İmam Hatip Okulu ve Yüksek İslam enstitüsünde okuyan öğrencilere özel dersler vermiş, başta kapı Camisi olmak üzere bir çok camide vaz etmiş doğup büyüdüğü Derbent’e giderek orada ki camidede her hafta vaaz vermiş. Hasan Tahsin Emiroğlu başta Esbab-ı Nüzul 16 cinltlik eser olmak üzere bir çok esere imza atmıştır.

 

Hasan Tahsin Emiroğlu Fatma Hanımla 5 Ekim 1919 günü evlenmiş ve bu evlilikten ayşe, Mevlüt, Şerife ve Ali olmak üzere iki kızları ve iki oğllnarı dünyaya gelmiştir. Eşi Fatma Hanım 3 Eylül 1986 tarihide vefat etmiştir. Hasan Tahsin Emiroğlu ise 2 Haziran 1988 Perşembe günü Konya’da Çukurmahalle (Yunusoğlu Mahallesinde”  vefat etmiş, 3 Haziran 1988 Cuma günü de Derbent'te toprağa verilmiştir.

Hasan Tahsin Emiroğlu’nun doğumunun 107. vefatının ise 20. yılında Cenab-ı Allah’tan rahmet dilerim.

 

Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2008 Memleket | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0332 352 16 16 | Faks : 0332 352 11 66 | Haber Scripti: CM Bilişim